Zajmujesz się chorym członkiem rodziny? Możesz tracić fortunę. Sprawdź, co natychmiast musisz odebrać z urzędu
Szacuje się, że setki tysięcy Polaków to nieformalni opiekunowie, którzy każdego dnia poświęcają swój czas na pomoc przewlekle chorym bliskim. Z badań wynika, że u wielu z nich z czasem rozwija się przewlekłe zmęczenie psychofizyczne, a konieczność rezygnacji z pracy zarobkowej znacząco pogarsza ich sytuację materialną. Jeśli regularnie sprawujesz opiekę nad członkiem rodziny, a domowe finanse stają się coraz większym wyzwaniem, warto zweryfikować dostępność wsparcia gwarantowanego przez państwo. Niewiedza w tym zakresie może oznaczać utratę prawa do świadczeń opiekuńczych, które wynoszą nawet do kilku tysięcy złotych miesięcznie. Sprawdź, o jakie formy pomocy finansowej możesz wystąpić, by ustabilizować sytuację podopiecznego oraz swoją własną.
Zasiłek, świadczenie czy dodatek? Poznaj dostępne formy pomocy
Polski system orzecznictwa bywa skomplikowany dla osób obciążonych codziennymi obowiązkami opiekuńczymi. Kluczem do zachowania płynności finansowej jest rozróżnienie dostępnych form państwowej pomocy. Zależnie od udokumentowanego stopnia niesamodzielności pacjenta, można ubiegać się o następujące środki:
- Świadczenie wspierające:
To najnowszy mechanizm kierowany bezpośrednio do dorosłych pacjentów z niepełnosprawnościami; w zależności od tzw. poziomu potrzeby wsparcia punktowanego przez komisję, chory może otrzymać od 700 zł do niemal 4000 zł miesięcznie niezależnie od kryterium dochodowego (środki te mogą służyć m.in. opłaceniu pomocy z zewnątrz, która odciąży opiekuna w codziennych zadaniach),
- Świadczenie pielęgnacyjne:
Adresowane bezpośrednio do opiekunów (od 1 stycznia 2024 r. zasady uległy zmianie, pozwalając opiekunom osób do 18. roku życia na łączenie pracy zarobkowej z pobieraniem wsparcia z urzędu w wysokości ponad 3000 zł, na 2026 r. ogłoszono kwotę dokładnie 3386 zł miesięcznie).
- Zasiłek opiekuńczy:
To rozwiązanie doraźne, o które wnioskuje się do ZUS, gdy konieczne jest czasowe pozostanie w domu z powodu nagłego pogorszenia stanu zdrowia bliskiego.

Zespół stresu opiekuna. Dlaczego wsparcie finansowe to ważny element profilaktyki?
Opieka nad pacjentem po udarze, z otępieniem lub chorobą nowotworową wiąże się z dużym obciążeniem fizycznym i psychicznym. Literatura naukowa kategoryzuje skutki tego zjawiska jako zespół stresu opiekuna (Caregiver Syndrome). Rezygnacja ze wsparcia finansowego może negatywnie wpłynąć na proces sprawowania opieki.
Główne symptomy fizjologiczne, które mogą pojawić się w wyniku długotrwałego braku wsparcia z zewnątrz, to:
- przewlekłe zaburzenia snu i podwyższony poziom kortyzolu obciążające układ odpornościowy,
- dolegliwości ze strony kręgosłupa i stawów wynikające z niefachowego transferu pacjenta leżącego,
- obniżenie nastroju i stany lękowe, spotęgowane postępującą izolacją społeczną.
Złota zasada opieki: Zanim udasz się do instytucji orzekającej, skompletuj pełną dokumentację medycznąbliskiego od lekarzy specjalistów i rehabilitantów. Przyznanie wyższych świadczeń opiera się na udokumentowaniu braku samodzielności pacjenta (m.in. wyniki badań obrazowych, wypisy szpitalne, testy w skali Barthel).
Pierwsze kroki: co należy zrobić, aby rozpocząć procedurę?
Procedury urzędowe bywają czasochłonne, dlatego warto działać metodycznie. Zastosuj poniższe kroki, by sprawnie uruchomić proces oceny stanu zdrowia:
- pobierz od lekarza pierwszego kontaktu zaświadczenie o stanie zdrowia (najczęściej jest to druk OL-9 lub jego odpowiednik) – lekarz prowadzący ocenia na nim aktualny stan pacjenta, a dokument zazwyczaj zachowuje ważność przez 30 dni od daty wystawienia,
- skieruj wniosek do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności (PZON) – uzyskanie statusu osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności otwiera drogę do dalszej pomocy instytucjonalnej,
- złóż wniosek o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia do Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności (WZON), jeżeli pacjent posiada już odpowiednie orzeczenie – można to zrobić online, korzystając z portalu Emp@tia, bankowości elektronicznej lub profilu zaufanego (PZ).
Źródło: Pacjenci