Dodatkowe 600 mln zł z NFZ na leki i chemioterapię. Pieniądze trafią do szpitali za I kwartał
Narodowy Fundusz Zdrowia zmienił swój tegoroczny plan finansowy i przeznaczył niemal 600 mln zł na pokrycie tzw. nadwykonań w obszarze programów lekowych oraz chemioterapii. Dodatkowa pula środków trafi bezpośrednio do oddziałów wojewódzkich, które rozliczą świadczenia udzielone pacjentom ponad pierwotne limity kontraktów w I kwartale 2026 roku. Łączny budżet Funduszu na ten obszar osiągnął w tym roku poziom 16 mld zł.
- NFZ przeznaczy niemal 600 mln zł na spłatę nadwykonań w programach lekowych oraz chemioterapii za I kwartał 2026 r.
- Tegoroczny budżet NFZ na innowacyjne terapie wynosi rekordowe 16 mld zł, co oznacza wzrost o 70% w porównaniu z 2023 r.
- Płatnik finansuje obecnie 140 programów lekowych, przeznaczając na innowacyjne leczenie blisko 1,3 mld zł miesięcznie
Zmiana w budżecie NFZ i pieniądze na nadwykonania za I kwartał
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia podpisał zarządzenie wprowadzające nowelizację w tegorocznym budżecie płatnika. W wyniku tej decyzji uruchomiono kwotę prawie 600 mln zł, która ma zostać przeznaczona na sfinansowanie leków wykorzystywanych w chemioterapii oraz w ramach programów lekowych. Nowe środki zostaną przekazane bezpośrednio do poszczególnych oddziałów wojewódzkich NFZ w całej Polsce. Głównym celem przekazania tych funduszy jest uregulowanie należności za świadczenia, które szpitalne placówki wykonały w I kwartale 2026 roku ponad wartość ustaloną w pierwotnych umowach z płatnikiem. Tego typu świadczenia, powszechnie określane jako nadwykonania, powstają w sytuacjach, gdy liczba pacjentów wymagających terapii lekowej przekracza wyznaczony w kontrakcie limit, a szpital decyduje się na podanie leków mimo wyczerpania zaplanowanego budżetu. Zwiększenie finansowania pozwala placówkom medycznym na odzyskanie nakładów poniesionych na opiekę nad osobami potrzebującymi specjalistycznego leczenia.
Płatności za leczenie szpitalne i stałe wydatki na terapie
Przedstawiciele Narodowego Funduszu Zdrowia zwracają uwagę na sprawny przebieg rozliczeń w ramach standardowych umów z podmiotami leczniczymi. Bieżące przekazywanie środków za wyprodukowane i zrealizowane procedury terapeutyczne odbywa się bez opóźnień.
– Płatności w ramach umów na leki w programach lekowych i w chemioterapii realizujemy ze szpitalami na bieżąco. Natomiast teraz angażujemy dodatkowe środki na zapłatę za leczenie pacjentów ponad zakontraktowany plan – wskazuje w komunikacie prasowym Paweł Florek, dyrektor Biura Komunikacji Społecznej i Promocji w NFZ.
Finansowanie nowoczesnych i specjalistycznych metod leczenia wiąże się ze stałymi nakładami finansowymi po stronie płatnika. Co miesiąc z budżetu Narodowego Funduszu Zdrowia na finansowanie innowacyjnych terapii lekowych oraz leków w chemioterapii trafia blisko 1,3 mld zł. Regularny napływ tych środków umożliwia szpitalom stałe zaopatrzenie w niezbędne preparaty i ciągłość prowadzenia kuracji u pacjentów.
Wzrost budżetu na innowacyjne terapie o ponad 70 proc.
W skali całego 2026 r. NFZ zabezpieczył na leki w programach lekowych oraz w chemioterapii sumę 16 mld zł. Jest to najwyższa kwota w historii przeznaczona na ten konkretny obszar opieki zdrowotnej w Polsce. Pokazuje to znaczną dynamikę wzrostu nakładów finansowych w porównaniu do ubiegłych lat. Dla zestawienia tej skali warto przypomnieć, że w całym 2023 r. wydatki NFZ na leki w programach lekowych i w chemioterapii wyniosły ponad 9 mld zł. Różnica między tamtym okresem a obecnym budżetem wynosi więc prawie 7 mld zł. Oznacza to, że nakłady na ten cel wzrosły o ponad 70 proc. w ciągu trzech lat. Tak znaczny przyrost funduszy wynika m.in. ze stale rozszerzanego zakresu dostępnych metod leczniczych oraz wprowadzania nowych cząsteczek na listy refundacyjne.
Więcej dostępnych programów lekowych dla pacjentów
Zwiększenie nakładów budżetowych przekłada się bezpośrednio na rosnącą liczbę nowoczesnych procedur medycznych, z których mogą korzystać osoby zmagające się z przewlekłymi i ciężkimi schorzeniami. Aktualnie Narodowy Fundusz Zdrowia finansuje w sumie 140 programów lekowych. Obejmują one zarówno terapie onkologiczne, przeznaczone dla chorych na nowotwory, jak i programy nieonkologiczne, dedykowane między innymi osobom z chorobami rzadkimi, autoimmunologicznymi czy neurologicznymi. Liczba ta wyraźnie uległa zmianie na przestrzeni ostatnich trzech lat. W 2023 r. w Polsce funkcjonowało 118 programów lekowych. Każdy program lekowy określa szczegółowe kryteria kwalifikacji, schemat dawkowania oraz wykaz badań wymaganych do monitorowania skuteczności leczenia, co pozwala na bezpieczne stosowanie wysokospecjalistycznych terapii lekowych.
