Lekarka ostrzega przed popularnym sposobem na odchudzanie. „Organizm zapamiętuje głód”

Otyłość i cukrzyca dotyczą już milionów Polaków

Problem nadwagi i otyłości w Polsce z roku na rok narasta. Szacuje się, że około 4 mln osób choruje na cukrzycę typu 2, a blisko 9 mln zmaga się z chorobą otyłościową. Zdaniem dr hab. Karoliny Kędzierskiej-Kapuzy nie można tłumaczyć tego wyłącznie nadmiarem cukru w diecie czy brakiem aktywności fizycznej.

– Choroba otyłościowa ma bardzo złożone przyczyny. Znaczenie mają geny, środowisko, sposób odżywiania, aktywność fizyczna, ale także zaburzenia hormonów regulujących głód i sytość – podkreśla specjalistka.

Jak wyjaśnia, u wielu pacjentów organizm produkuje zbyt mało hormonów odpowiedzialnych za uczucie sytości. W efekcie po posiłku nie pojawia się naturalny sygnał, że jedzenia było już wystarczająco dużo.

Głodówki nie leczą otyłości, mogą za to nasilać problem

Ekspertka stanowczo odradza modne diety oczyszczające oraz wielodniowe głodówki, które często promowane są jako szybki sposób na zrzucenie kilogramów.

– Głodówki i diety oczyszczające wpływają źle na organizm – kategorycznie kwituje dr Kędzierska-Kapuza.

Jak tłumaczy, organizm traktuje długotrwały deficyt kalorii jako sygnał zagrożenia. Zaczyna oszczędzać energię, spowalnia metabolizm i wykorzystuje nie tylko zapasy tłuszczu, ale również mięśnie.

– Kiedy po takiej diecie wracamy do normalnego jedzenia, organizm pamięta okres głodu i łatwiej odkłada energię w postaci tkanki tłuszczowej – wyjaśnia mechanizm ekspertka.

To właśnie dlatego po restrykcyjnych dietach tak często dochodzi do szybkiego powrotu utraconych kilogramów. Coraz częściej lekarze określają to zjawisko nie jako efekt jo-jo, lecz jako nawrót choroby otyłościowej.

Dlaczego współczesny styl życia sprzyja tyciu?

Zdaniem diabetolożki żyjemy dziś w tzw. środowisku obesogennym, czyli takim, które sprzyja rozwojowi otyłości niemal na każdym kroku.

– To nie tylko cukier. To również wysoko przetworzona żywność, tłuszcze nasycone, łatwy dostęp do gotowych posiłków, mała ilość ruchu, stres i niedobór snu – wylicza ekspertka.

Coraz częściej korzystamy z samochodów, zamawiamy jedzenie do domu i spędzamy wiele godzin przed komputerem. Do tego dochodzi przewlekłe zmęczenie.

– Niewyspany człowiek szuka cukru i tłuszczu. Tak działa nasz mózg, który domaga się szybkiego źródła energii – podkreśla lekarka.

Leczenie otyłości to zmiana na całe życie

Specjalistka zaznacza, że skuteczne leczenie otyłości nie polega na osiągnięciu wymarzonej sylwetki w kilka tygodni. Celem jest przede wszystkim odzyskanie zdrowia metabolicznego i ograniczenie ryzyka powikłań.

– Nie odchudzamy pacjentów. Leczymy chorobę otyłościową. Utrata kilogramów jest efektem poprawy zdrowia, a nie celem samym w sobie – podkreśla.

Podstawą terapii pozostają trwała zmiana nawyków żywieniowych, regularna aktywność fizyczna oraz – w razie wskazań – nowoczesne leczenie farmakologiczne.

– Nie ma cudownej tabletki ani zastrzyku, który bez zmiany stylu życia rozwiąże problem. Bez ruchu i właściwego odżywiania nie będzie trwałych efektów – podsumowuje dr hab. Karolina Kędzierska-Kapuza.

Lekarze przypominają, że choroba otyłościowa zwiększa ryzyko ponad 200 powikłań, w tym cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego, miażdżycy, stłuszczenia wątroby oraz wielu nowotworów. Dlatego coraz większy nacisk kładzie się dziś nie na szybkie odchudzanie, ale na długofalowe leczenie i trwałą zmianę stylu życia.