Ostrzeżenie GIS. Substancje psychoaktywne wykryte w produkcie spożywczym z Dino
GIS (Główny Inspektorat Sanitarny) opublikował nowy alert żywnościowy. Poinformowano w nim o zbyt wysokim stężeniu alkaloidów opium w maku sprzedawanym w marketach Dino. Ze względów bezpieczeństwa produkt natychmiast wycofano z obrotu.
Eksperci przypominają, że alkaloidy opium (wśród których dominują morfina i kodeina) to związki o silnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy. Ich spożycie w dawkach przekraczających bezpieczne normy toksykologiczne może prowadzić do wystąpienia szeregu działań niepożądanych. Zalicza się do nich m.in. wzmożoną senność, zawroty głowy, nudności, zaparcia, zwężenie źrenic, a w skrajnych przypadkach zaburzenia świadomości oraz zagrażającą życiu depresję ośrodka oddechowego.
Pacjenci, którzy spożyli wycofaną partię produktu i obserwują u siebie niepokojące objawy neurologiczne lub gastryczne, powinni niezwłocznie zgłosić się po pomoc lekarską.
- Która dokładnie partia maku niebieskiego została wycofana ze sprzedaży?
- Dlaczego obecność alkaloidów opium w żywności jest niebezpieczna?
- Jakie procedury zwrotu i utylizacji wprowadzono w związku z zagrożeniem?
Wycofany mak niebieski – szczegółowe dane produktu
W ramach rutynowych kontroli urzędowych przeprowadzanych przez Państwową Inspekcję Sanitarną (Sanepid), laboratoria wykazały nieprawidłowości w jednej z partii popularnego dodatku do wypieków. Zgodnie z oficjalną procedurą bezpieczeństwa, dystrybucja artykułu została natychmiast wstrzymana.
Aby zidentyfikować potencjalnie niebezpieczny produkt w domowych zapasach, należy zwrócić uwagę na następujące dane umieszczone na opakowaniu:
- Nazwa produktu: Mak niebieski, 500 g
- Numer zakwestionowanej partii: P-5767/01
- Data minimalnej trwałości: 05.2027
- Podmiot wyprodukowany dla: Dino Polska S.A., ul. Ostrowska 122, 63-700 Krotoszyn
- Producent: ROS-SWEET Sp. z o.o., ul. Przemysłowa 2, 37-100 Łańcut
Tylko i wyłącznie opakowania z wyżej wymienionym numerem partii i datą przydatności podlegają wycofaniu i nie powinny być poddawane obróbce termicznej ani spożywane.

Toksyczność alkaloidów opium – ocena ryzyka PZH
Głównym powodem stanowczej reakcji inspekcji jest stwierdzenie podwyższonej zawartości alkaloidów opium. Została ona poddana dokładnej analizie przez ekspertów Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego. Ich wnioski są jednoznaczne: spożycie produktu o numerze P-5767/01 stanowi realne ryzyko dla zdrowia konsumentów.
Mak lekarski naturalnie produkuje mleczko (opium) bogate w ponad 40 różnych alkaloidów, z których najbardziej znane to morfina i kodeina. Choć same nasiona maku nie zawierają tych substancji w swojej strukturze wewnętrznej, mogą zostać nimi zanieczyszczone podczas procesu zbioru lub z powodu aktywności owadów. Dlatego w przemyśle spożywczym nasiona maku muszą być poddawane rygorystycznemu myciu i obróbce, aby zminimalizować obecność toksyn do poziomów ściśle określonych przez prawo Unii Europejskiej.
Przekroczenie najwyższego dopuszczalnego poziomu tych związków chemicznych może prowadzić do wystąpienia niepożądanych objawów ze strony układu nerwowego i pokarmowego. Do symptomów zatrucia alkaloidami z grupy opiatów należą między innymi nienaturalna senność, nudności, zawroty głowy, a w przypadkach przyjęcia znacznych ilości – spłycenie oddechu i zaburzenia pracy serca. Szczególnie wrażliwe na ich działanie są dzieci, osoby starsze oraz pacjenci z przewlekłymi schorzeniami nerek lub wątroby.
Działania sieci Dino i postępowanie sanitarne
System ostrzegania o niebezpiecznej żywności zadziałał wielotorowo. Sieć sklepów Dino Polska S.A. bezzwłocznie zablokowała zakwestionowany mak niebieski w swoich centrach dystrybucyjnych, uniemożliwiając jego dalszą dostawę do marketów. Towar, który zdążył trafić na półki sklepowe, został wycofany ze sprzedaży. Dodatkowo w placówkach sieci umieszczono stosowne komunikaty informujące klientów o zaistniałym ryzyku.
Firma ROS-SWEET Sp. z o.o., odpowiedzialna za produkcję maku, oficjalnie poinformowała odbiorców wskazanej partii o konieczności natychmiastowego wycofania jej z obrotu rynkowego. Zapowiedziano również pełną utylizację wadliwego towaru. Cały proces jest obecnie pod ścisłym nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej, która prowadzi dalsze postępowanie wyjaśniające, mające na celu ustalenie przyczyny zanieczyszczenia i zapobieżenie podobnym incydentom w przyszłości.
Co zrobić z wycofanym produktem?
Zalecenia organów sanitarnych są rygorystyczne i nie pozostawiają pola do interpretacji: pod żadnym pozorem nie należy spożywać maku z partii P-5767/01.
W przypadku odnalezienia zakwestionowanego produktu w domowej spiżarni, konsumenci mają dwa wyjścia:
Utylizacja we własnym zakresie: Artykuł należy wyrzucić do pojemnika na odpady zmieszane, upewniając się wcześniej, że nie zostanie on przypadkowo zjedzony przez zwierzęta domowe lub dzikie.
Zwrot w miejscu zakupu: Zgodnie z zasadami prawa konsumenckiego w przypadku wycofania żywności stanowiącej zagrożenie, klienci mogą zwrócić produkt w dowolnym sklepie należącym do sieci, która prowadziła dystrybucję, zazwyczaj odzyskując pełną kwotę zapłaconą za towar. Często w takich sytuacjach nie jest wymagane okazanie dowodu zakupu (paragonu), jednak szczegółowe procedury mogą różnić się w zależności od regulaminu konkretnej placówki.
W sytuacji wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów po ewentualnym spożyciu potraw przygotowanych na bazie wycofanego maku, zaleca się niezwłoczny kontakt z placówką podstawowej opieki zdrowotnej lub pogotowiem ratunkowym.
| Artykuł ma charakter poglądowy i informacyjny. Nie stanowi porady medycznej ani nie zastępuje konsultacji z lekarzem lub farmaceutą. |
Źródło: GIF