L-karnityna – co to jest i jaką pełni funkcję?

Autor Marcelina Dzięciołowska26.02.2021

L-karnityna odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie organizmu człowieka. Ma m.in. korzystny wpływ na układ nerwowy. Karnityna występuje głównie w mięśniach szkieletowych i sercu. Jakie są naturalne źródła L-karnityny? Jakie preparaty ją zawierają?

Co to jest L-karnityna?

L-karnityna jest związkiem organicznym w organizmie człowieka, syntetyzowana jest w mózgu, wątrobie, nerkach przez dwa aminokwasy: melatoninę i lizynę. Karnityna występuje w postaci dwóch izomerów L i D, które zwykle nazywane są pochodnymi witamin. L-karnityna nie jest metabolizowana przez organizm człowieka.

Rola L-karnityny w organizmie człowieka

L-karnityna pełni wiele ważnych funkcji w organizmie człowieka, m.in.:

  • ma udział w transporcie zbędnych metabolitów z komórki na zewnątrz,
  • wykazuje działanie przeciwutleniające,
  • odpowiada za transport długołańcuchowych kwasów tłuszczowych do mitochondriów. Tam zamieniane są w energię potrzebną do normalnego funkcjonowania komórek,
  • bierze udział w metabolizmie lipidów (L-karnityna ma zdolność obniżania poziomu cholesterolu),
  • ma wpływ na hormony, zwłaszcza testosteron i aktywność hormonów,
  • ma korzystne działanie na układ nerwowy. Jej długotrwała suplementacja młodym osobom z zahamowaniami umysłowymi zwiększa zdolność do uczenia się oraz poprawia refleks,
  • nasila proces spalania kwasów tłuszczowych, co hamuje przyrost tkanki tłuszczowej i przeciwdziała otyłości,
  • bierze udział w przemianach węglowodanowych – spełnia rolę materiału energetycznego w zastępstwie za glikogen,
  • pełni ważną rolę w procesie termogenezy i uczestniczy w adaptacji organizmu do środowiska zewnętrznego.

Zapotrzebowanie na L-karnitynę

Niezależna synteza L-karnityny zachodzi w organizmie i tylko w niewielkim stopniu może zaspokoić zapotrzebowanie organizmu na ten związek. Głównym źródłem pozyskiwania L-karnityny przez organizm człowieka jest pokarm.

Obecnie nie istnieje ogólna norma przyjmowania L-karnityny, jednak dotychczasowe badania wskazują, że osoba dorosła powinna dostarczać od 0,3 do 1,9 mg L-karnityny na kilogram masy ciała dziennie. Maksymalne w ciągu doby spożycie L-karnityny nie powinno przekraczać 15 mg. Kobiety w ciąży i kobiety karmiące mają zwiększone zapotrzebowanie na L-karnitynę.

Naturalne źródło L-karnityny

L-karnityna to związek występujący w mięsie i produktach mlecznych:

  • mięso z kangura,
  • konina,
  • baranina,
  • dziczyzna,
  • filet z kurczaka,
  • mięso mielone wieprzowe,
  • mięso ryb,
  • twaróg,
  • maślanka,
  • ser kozi,
  • grzyby,
  • owoce i warzywa.

Objawy niedoboru L-karnityny

Niedobór L-karnityny zwykle występuje u osób chorych. Zdrowe nawyki żywieniowe mogą zapewnić organizmowi wystarczającą ilość L-karnityny, aby zaspokoić jego podstawowe potrzeby. Najczęstszą przyczyną niedoboru L-karnityny są:

  • uboga dieta w mięso i nabiał,
  • zaburzenia pracy serca,
  • choroby wątroby,
  • choroby nerek,
  • cukrzyca,
  • niedoczynność tarczycy,
  • nadwaga,
  • kobiety w ciąży i karmiące.

Początkowe objawy niedoboru L-karnityny to uszkodzenie mięśni, nieprawidłowości mięśnia sercowego, ogólne osłabienie mięśni i niewydolność serca. Długotrwałe osłabienie mięśni może prowadzić do niewydolność serca oraz zaniku mięśni szkieletowych.

Dawkowanie preparatu z L-karnityną

Zaleca jest przyjmowanie L-karnityny w dawkach od 500 mg do 2000 mg dziennie. Przed przystąpieniem do stosowania preparatów zawierających L-karnitynę koniecznie należy zapoznać się z ulotką i warto skonsultować się z lekarzem w sprawie przyjmowania preparatu. L-karnityna może zaostrzać objawy innych chorób i wchodzić w interakcje z innymi lekami

Skutki uboczne stosowania L-karnityny

Stosowanie L-karnityny może wywołać dolegliwości takie jak:

  • bóle brzucha,
  • nudności,
  • biegunka.

Nadmierne stosowanie L-karnityny może zniszczyć florę bakteryjną.

Następny artykuł