Pylica płuc – przyczyny, objawy, leczenie

Pylica płuc – przyczyny i rodzaje pylicy

Pylica płuc powstaje w wyniku wdychania różnego rodzaju pyłu i metali. W zależności od zmian anatomopatoligczych, pylicę płuc można podzielić na kolagenową i niekolagenową, co jest ściśle związane z przyczynami jej powstawania. Chorobę zalicza się do chorób zawodowych, najczęściej dotyka górników lub spawaczy. Długotrwałe wdychanie szkodliwych pyłów prowadzi do zmian w tkance płucnej, co wywołuje niewydolność oddechową.

Pylica kolagenowa, wywołana jest przez pył, który doprowadza do zwłókniania i uszkadzania struktury pęcherzyków płucnych. Związki, które mogą to wywołać to krzemiona i azbest. Natomiast pylica niekolagenowa to choroba, której przyczyną jest działanie pyłów o mniejszej funkcji zwłókniającej, np. siarczanu baru i tlenku cynku, bez zmian strukturalnych w pęcherzach płuc.

Pylice kolagenowe dzielą się na następujące rodzaje:

- pylica krzemowa – przyczyną powstawania tej pylicy płuc jest wdychanie pyłu krzemionki krystalicznej.

- pylica azbestowa – to choroba, którą cechuję śródmiąższowe włóknienie tkanki płucnej, co wiąże się z odczynem opłucnowym.

- pylica talkowa – powstaje w skutek włóknienia płuc dwóch typów: śródmiąższowego oraz ogniskowego.

- pylica aluminiowa – przyczyną powstawania tej pylicy płuc jest wdychanie pyłu glinu lub dymu, który powstał przy prażeniu boksytów. Doprowadza do szkodliwych zmian w płucach.

W pylicach kolagenowych można wyróżnić także te z nich, których przyczyna leży we wdychaniu pyłów mieszanych, tj:

- zespół Caplana – czyli reumatodialna postać pylicy o niewiadomej przyczynie powstawania. Jako czynni wyzwalający wskazuje się mechanizmy immunologiczne. Choroba rozwija się powoli, ale postępując.

- pylica spawaczy elektrycznych – to pylica wywołana przez dymy i gazy, które wytwarzają się przy spawaniu. Czynnikiem wywołujących najczęściej są tlenki Fe, Ti, N, Mn, HF, CO.

- pylica górników kopalń węgla – to rodzaj pylicy, który rozwija się w skutek wdychania pyłów powstałych w kopalniach, czyli mieszanki pyłu węglowego, krzemionki, czy glinokrzemianów.

Pylice płuc mają jeszcze jeden główny rodzaj powstawania, jest to pylica niekolagenowa. Choroby z tej grupy wywołane są przez wdychanie pyłów niezwłókniających. Do takich zalicza się na przykład pył żelaza, pył cyny lub pył siarczanu baru.

Pylica płuc – objawy

Objawy pylicy są widoczne gołym okiem, ale choroba musi być zdiagnozowana przez lekarza, aby dowieść o jej istnieniu. Pylica płuc daje bardzo podobne objawy do innych chorób dróg oddechowych, ale można ją łatwo rozpoznać, przeprowadzając wnikliwy wywiad lekarski z pacjentem. Jej główną przyczyną jest długotrwałe wdychanie pyłu, a więc jeśli pacjent jest tego świadomy, lekarz od razu może postawić trafną diagnozę. Objawy pylicy płuc to:

- duszność, kaszel,

- przewlekłe zapalenie oskrzeli,

- rozedma płuc,

- serce płucne,

- niewydolność oddechowa,

- niewydolność serca,

- palce pałeczkowate,

- reumatoidalne zapalenie stawów w zespole Caplana.

Pylica płuc – leczenie

Leczenie pylicy płuc polega na wstępnym badaniu diagnostycznym, w którym lekarz przeprowadza wnikliwy wywiad lekarski. Lekarz powinien spytać o czynniki ryzyka, na które jest narażony pacjent z objawami pylicy płuc. Z pewnością spyta o rodzaj wykonywanej pracy lub o to, co robił pacjent, zanim wystąpiły pierwsze objawy.

Leczenie pylicy płuc odbywa się poprzez trzy możliwe ścieżki: leczenie przez pulmonologa, który zajmuje się diagnostyką i prowadzeniem chorych na choroby układu oddechowego, leczenie przez internistów lub lekarzy pierwszego kontaktu, leczenie chirurgiczne/szpitalne, do którego dochodzi, kiedy choroba rozwinie się o możliwe powikłania.