Prezydent chce wielkiej zmiany dla seniorów. Chodzi o zrównanie emerytur Polaków
Prezydencka propozycja zmian w systemie waloryzacji emerytur i rent wywołuje szeroką debatę wśród ekspertów oraz legislatorów. Projekt, zakładający odejście od dotychczasowych zasad na rzecz stałych kwot podwyżek, ma na celu wsparcie najuboższych seniorów, jednak budzi równocześnie poważne obawy o stabilność i sprawiedliwość systemu ubezpieczeń społecznych.
Główne założenia projektu „Godna emerytura”
Na początku listopada 2025 roku prezydent Karol Nawrocki skierował do Sejmu projekt ustawy „Godna emerytura”. Dokument ten, konsultowany w parlamencie w ostatnich tygodniach, trafił obecnie pod szczegółową analizę sejmowych prawników.
Główny mechanizm reformy zakłada podniesienie niskich świadczeń o stałą kwotę 150 zł brutto miesięcznie. Takie rozwiązanie różni się od pierwotnych planów rządu i ma obowiązywać od roku wprowadzenia zmian.
Stała podwyżka obejmie osoby otrzymujące świadczenia do poziomu około 3 tys. 300 zł. W przypadku wyższych emerytur i rent stosowane będą dotychczasowe zasady, o ile okażą się one korzystniejsze dla seniorów.
Potencjalne skutki według sejmowych ekspertów
Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu wydało opinię, w której ostrzega przed konsekwencjami prezydenckiego projektu. Sejmowi prawnicy wskazują na liczne zagrożenia wynikające z proponowanej reformy.
Eksperci przewidują, że mechanizm ten spowoduje spłaszczenie wysokości świadczeń. W efekcie może dojść do wprowadzenia „świadczenia obywatelskiego”, czyli emerytury wypłacanej wszystkim uprawnionym w zbliżonej wysokości.
Według biura ekspertyz nowe przepisy mogą zniechęcać Polaków do przedłużania aktywności zawodowej. Mniejszy bodziec do dłuższej pracy jest szczególnie ryzykowny w obliczu spadającej podaży pracy i przemian demograficznych.
Wpływ waloryzacji na wypłaty „na rękę”
Analiza przygotowana na podstawie symulacji pokazuje konkretne zmiany, jakie nastąpią w wypłatach netto po wdrożeniu nowego sposobu waloryzacji świadczeń.
Emerytura w wysokości 1878,91 zł brutto (1709,81 zł netto) wzrośnie w 2026 roku do 1846,31 zł netto, co daje 136,50 zł zysku na rękę.
Przy świadczeniu 3300,00 zł brutto obecna kwota netto 2907,00 zł wzrośnie do 3034,55 zł, zapewniając seniorowi dodatkowe 127,55 zł.
Zagrożenia dla systemu ubezpieczeń społecznych
Prawnicy z Kancelarii Sejmu wzięli pod lupę wpływ projektu na stabilność ubezpieczeń społecznych. Ich analiza ujawnia szereg negatywnych skutków, jakie reforma może wywrzeć na fundamenty obecnego systemu.
«Zaproponowany w projekcie mechanizm kwotowej waloryzacji świadczeń do określonego poziomu w dłuższym okresie przyczyni się wyrównywania niskich świadczeń i oderwania ich poziomu od wkładu ubezpieczonego wnoszonego latami do systemu ubezpieczeń.»
Działania te mogą doprowadzić do powstania „świadczenia obywatelskiego”, wypłacanego w zbliżonej kwocie bez względu na staż pracy. Taki system funkcjonuje obecnie między innymi w Kanadzie.
