Obserwuj nas na:
Pacjenci.pl > Profilaktyka > Tak objawia się niedobór witaminy B12. To dzieje się z ciałem
Marta Uler
Marta Uler 23.01.2026 09:34

Tak objawia się niedobór witaminy B12. To dzieje się z ciałem

Tak objawia się niedobór witaminy B12. To dzieje się z ciałem
Niedobór tej witaminy może objawiać się ogólnym wyczerpaniem. Fot. Canva/Zac Bergman's Images

Przewlekłe zmęczenie, problemy z pamięcią, mrowienie kończyn – wiele osób tłumaczy je stresem albo wiekiem. Tymczasem bardzo często stoją za nimi niedobory witamin, a jedną z najważniejszych jest witamina B12. Jej brak może rozwijać się powoli i długo pozostawać niezauważony, stopniowo wpływając na cały organizm.

  • Bez niej układ nerwowy i krew nie działają tak, jak powinny
  • Objawy niedoboru bywają nieoczywiste i narastają stopniowo
  • Skąd brać witaminę B12 i kto jest szczególnie narażony na jej brak

Bez niej układ nerwowy i krew nie działają tak, jak powinny

Witamina B12, nazywana także kobalaminą, należy do witamin z grupy B rozpuszczalnych w wodzie. Odgrywa kluczową rolę w produkcji czerwonych krwinek, syntezie DNA oraz prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego. Bez niej komórki nie dzielą się tak, jak powinny, a impulsy nerwowe są przekazywane wolniej i mniej precyzyjnie.

Witamina B12 bierze także udział w metabolizmie homocysteiny – aminokwasu, którego nadmiar może niekorzystnie wpływać na naczynia krwionośne. Co istotne, organizm potrafi magazynować zapasy tej witaminy w wątrobie nawet przez kilka lat. To sprawia, że niedobór rozwija się stopniowo, a pierwsze objawy bywają subtelne i łatwe do zlekceważenia.

Objawy niedoboru bywają nieoczywiste i narastają stopniowo

Brak witaminy B12 rzadko daje jeden wyraźny sygnał ostrzegawczy. Zwykle pojawia się zestaw dolegliwości, które z czasem się nasilają. Najczęściej obserwuje się:
– przewlekłe zmęczenie i osłabienie, które nie ustępują po odpoczynku,
– bladość skóry lub jej lekko żółtawy odcień,
– duszność i kołatanie serca nawet przy niewielkim wysiłku,
– bóle oraz zawroty głowy,
– trudności z koncentracją i pogorszenie pamięci,
– uczucie „mgły mózgowej” i spowolnienie myślenia,
– mrowienie, drętwienie dłoni i stóp,
– zaburzenia czucia oraz problemy z równowagą,
– obniżenie nastroju, drażliwość, a niekiedy objawy depresyjne,
– pieczenie języka, jego wygładzenie i bolesność,
– dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak biegunki lub zaparcia.
Nieleczony, długotrwały niedobór witaminy B12 może prowadzić do trwałych uszkodzeń układu nerwowego, dlatego nie warto ignorować nawet pozornie błahych objawów.

Skąd brać witaminę B12 i kto jest szczególnie narażony na jej brak

Witamina B12 występuje naturalnie niemal wyłącznie w produktach pochodzenia zwierzęcego. Jej najbogatszym źródłem są mięso, podroby – zwłaszcza wątroba – ryby, owoce morza, jaja oraz mleko i jego przetwory. Osoby, które regularnie sięgają po te produkty, zwykle pokrywają dzienne zapotrzebowanie wraz z dietą.

Na niedobór szczególnie narażone są osoby stosujące dietę wegetariańską i wegańską, seniorzy, pacjenci z chorobami żołądka i jelit, osoby po operacjach bariatrycznych oraz ci, którzy przez długi czas przyjmują leki zmniejszające wydzielanie kwasu żołądkowego. W takich przypadkach problemem bywa nie sama ilość witaminy w diecie, lecz jej wchłanianie.

Jeśli pojawiają się niepokojące objawy, warto wykonać badanie poziomu witaminy B12 we krwi i skonsultować dalsze postępowanie z lekarzem. Wczesne rozpoznanie niedoboru pozwala szybko poprawić samopoczucie i zapobiec poważniejszym konsekwencjom zdrowotnym.

Źródła: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10494275/, https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10778862/, https://biowen.eu/blogs/blog/wlasciwosci-objawy-niedoboru-nadmiaru-witaminy-b12/, https://gemini.pl/poradnik/zdrowie/witamina-b12-jak-rozpoznac-nadmiar-i-niedobor/

Wybór Redakcji
Apteka
Zmiany na liście bezpłatnych leków w 2026 roku. Polacy muszą o tym wiedzieć
zmęczenie
Lekarze ostrzegają: te objawy cukrzycy typu 2 zrzucamy na zmęczenie. To błąd
NFZ, przychodnie
Ważna zmiana w przychodniach POZ już obowiązuje. NFZ wypłaci do 9000 zł miesięcznie
Dlaczego pot zmienia zapach? Od diety i stresu po sygnały alarmowe organizmu
Nie ignoruj tego zapachu potu. Może zdradzać chorobę, o której wiele osób dowiaduje się za późno
atak serca
Te objawy mogą świadczyć o niewydolności serca. Nie przeocz ich
Kobieta z półpaścem
Co wiesz o półpaścu?
Pacjenci.pl
Obserwuj nas na: