Wady postawy u dzieci — jak je diagnozować i leczyć? Fizjoterapeuta tłumaczy
Wady postawy to często występujące problemy rozwojowe u dzieci. Z ich powodu dochodzi do różnych dysfunkcji w czynnościach narządów, dlatego szybkie rozpoczęcie leczenia jest koniecznością. Nieleczone wady postawy w tym okresie życia są powodem wielu schorzeń w dorosłym życiu – i można tego uniknąć.
Podpowiadamy, do jakiego specjalisty się udać, gdy u dziecka pojawią się pierwsze symptomy wskazujące na wady postawy. Artykuł powstał na podstawie rozmowy z fizjoterapeutą Agnieszką Doboszyńską z Kliniki Fizjoterapii mgr Zygmunta Bartosiewicza w Warszawie.
Diagnozowanie wad postawy u dzieci
- Wady postawy u dzieci leczymy w zależności od rodzaju wady i od poziomu jej zaawansowania. Zajmuje się tym lekarz we współpracy z fizjoterapeutą, ortotykiem, psychologiem oraz rodzicem dziecka. Jest to bardzo kompleksowa, interdyscyplinarna praca, pozwalająca uzyskać jak najlepsze efekty - powiedziała fizjoterapeutka Agnieszka Doboszyńska.
Leczeniem i diagnozą chorób układu ruchu zajmuje się ortopeda – to od niego zawsze zależy ostateczna diagnoza. Ortopeda leczy następujące schorzenia:
- złamania, skręcenia,
- wady wrodzone,
- choroby stawów,
- choroby zapalne kości,
- wady postawy,
- zmiany spowodowane przeciążeniami stawów.
Pierwsza wizyta u ortopedy dziecięcego powinna się odbyć między 6. a 8. tygodniem życia – wówczas ortopeda sprawdzi, w jakim stanie jest szkielet, mięśnie i stawy dziecka. Umożliwia to wykrycie ewentualnych wad wrodzonych.
Ortotyk produkuje i dobiera zaopatrzenie ortopedyczne, np. do leczenia skoliozy. Jest to jednocześnie fizjoterapeuta i rzemieślnik.
- Zazwyczaj, jeżeli skolioza jest mniejsza, wystarczą ćwiczenia z fizjoterapeutą. Jeśli jednak stopień jej zaawansowania jest większy, potrzebujemy dodatkowo zaopatrzenia ortopedycznego w postaci gorsetu. Ważna jest więc współpraca z ortotykiem, który ten gorset wykona - wyjaśniła fizjoterapeutka Agnieszka Doboszyńska.
Jeśli dziecko ma już wadę postawy, w pierwszej kolejności można udać się na wizytę do fizjoterapeuty, który specjalizuje się w pracy z dziećmi. Podczas badania kontrolnego oceni postawę ciała dziecka. Oprócz tego przeprowadza wywiad z rodzicem i ustala, czy pacjent potrzebuje stałej terapii wady postawy, czy też nie.
Czym kierować się przy wyborze fizjoterapeuty?
W pierwszej kolejności należy sprawdzić, czy dana osoba ma uprawienia do pracy w zawodzie – w tym celu można skorzystać ze strony Krajowej Izby Fizjoterapeutów, gdzie znajduje się spis fizjoterapeutów pracujących w Polsce.
Następnie warto zwrócić uwagę na doświadczenia i kwalifikacje fizjoterapeuty. W przypadku leczenia wad postawy u dzieci koniecznie trzeba sprawdzić, czy specjalista ten ma doświadczenia pracy z najmłodszymi pacjentami – dobrze, by miał ukończone kursy związane z tą tematyką.
Osoby preferujące pewne metody leczenia, również powinny wziąć to pod uwagę podczas wyboru fizjoterapeuty dla swojego dziecka. Tradycyjnymi technikami są np. ruch i masaż, lecz możliwości jest znacznie więcej np. hydroterapia.
Dobry fizjoterapeuta musi być dostępny. Ważne, by wybrać osobę, która będzie w stanie szybko rozpocząć leczenie i nie będzie kazała czekać, szczególnie gdy wada postawy sprawia dziecku ból.
Jak samodzielnie sprawdzić, czy dziecko ma wadę postawy?
Do pewnego stopnia nawet w domowych warunkach rodzic może sprawdzić, czy jego dziecko ma wadę postawy. W tym celu można wykonać nieskomplikowane badanie.
- Przede wszystkim musimy obejrzeć dziecko w dwóch pozycjach. Najpierw oglądamy je z tyłu. Na początku sprawdzamy, czy po którejś stronie jeden bark jest wyżej. Sprawdzamy ustawienie samych łopatek, czy jest różnica po jednej i po drugiej stronie pod kątem odstawania łopatek i pod kątem ich wysokości. Oceniamy też kąt w talii, czy jeden nie jest bardziej zaostrzony, a drugi bardziej spłaszczony - powiedziała fizjoterapeutka Agnieszka Doboszyńska.
Każdy rodzić samodzielnie może przeprowadzić również test Adamsa. Jest to test samego skłonu, często wykonywany podczas badań profilaktycznych.
- Prosimy dziecko, żeby zrobiło skłon i obserwujemy jak zachowują się plecy. Jeśli zauważymy, że po jednej bądź po drugiej stronie plecy są lekko bardziej uniesione, zazwyczaj świadczy to o skoliozie. Stojąc bokiem, oceniamy fizjologiczne krzywizny kręgosłupa, sprawdzamy czy jest zachowana lordoza lędźwiowa. Obserwując odcinek lędźwiowy, często pozycja dzieci jest w dużym pochyleniu. Tutaj jest duże rozciągnięcie mięśni z przodu i mamy duże wygięcie. Czasami są też plecy zaokrąglone lub nadmierne przeprostowane - wyjaśniła fizjoterapeutka Agnieszka Doboszyńska.
Przeczytaj też:
3 główne przyczyny wad postawy u dzieci. Fizjoterapeuta ostrzega (pacjenci.pl)
Czym są kolana koślawe? (pacjenci.pl)
