Zaczyna się jak zwykła infekcja, łatwo myli lekarzy. 38-latek z Głogowa zachorował na gorączkę zajęczą

Czym jest tularemia i jakie są jej objawy po potwierdzonym przypadku w Głogowie?

W grudniu 2025 roku sanepid w Głogowie potwierdził wystąpienie tularemii u 38-letniego mieszkańca powiatu. Informacje o tym rzadkim schorzeniu, znanym również jako gorączka zajęcza, przekazał w swoim komunikacie Powiatowy Lekarz Weterynarii .

Choroba ta jest zoonozą wywoływaną przez bakterię Francisella tularensis, która po trwającym zazwyczaj od 3 do 5 dni okresie inkubacji wywołuje u pacjentów wysoką gorączkę oraz dreszcze. Towarzyszą im silne bóle mięśni i głowy, a także powiększenie węzłów chłonnych i nudności .

Samo rozpoznanie schorzenia bywa trudne, ponieważ jego objawy przypominają inne choroby zakaźne, co może opóźniać wdrożenie leczenia. Tymczasem tularemia może mieć ciężki przebieg, a w najbardziej skrajnych sytuacjach prowadzić do rozwoju groźnej dla życia sepsy .

Jakie są przyczyny, rezerwuary i główne sposoby zakażenia tularemią?

Tularemia to rzadka choroba odzwierzęca, za którą odpowiada drobnoustrój Francisella tularensis. Bakteria ta wykazuje dużą odporność na warunki zewnętrzne, dzięki czemu potrafi przetrwać kilka tygodni w niskich temperaturach, przebywając w wodzie, wilgotnej glebie, sianie czy padlinie .

Naturalnym rezerwuarem patogenu są głównie zające, króliki, wiewiórki i lisy, a także kleszcze. Ludzie mogą zakazić się poprzez ukąszenia owadów, bezpośredni kontakt z tkankami chorych zwierząt, skażoną glebą lub wodą, a nawet przez wdychanie pyłu zawierającego bakterie .

Główny Inspektorat Sanitarny regularnie przypomina o tych drogach transmisji, podkreślając rolę profilaktyki w zapobieganiu infekcji. Ze względu na zdolność drobnoustroju do długiego przetrwania w środowisku, stosowanie się do zasad higieny i bezpieczeństwa jest kluczowe dla ochrony zdrowia .

Jakie są objawy tularemii i jak trudna jest jej diagnostyka?

Pierwsze sygnały infekcji pojawiają się zazwyczaj po krótkim czasie od kontaktu z patogenem. Okres inkubacji tularemii w organizmie człowieka wynosi najczęściej od 3 do 5 dni, po których dochodzi do gwałtownego rozwoju symptomów chorobowych .

Pacjenci zmagają się z wysoką gorączką, dreszczami oraz silnymi bólami głowy i mięśni, którym towarzyszy ogólne osłabienie. W przebiegu gorączki zajęczej często występują również nudności, wymioty oraz objawy sugerujące zapalenie gardła lub płuc .

Diagnostyka tego schorzenia stanowi jednak wyzwanie, gdyż kliniczny obraz infekcji bywa mylący i zbieżny z innymi jednostkami chorobowymi. Trudność w rozpoznaniu wyłącznie na podstawie objawów sprawia, że pacjenci ulegają zakażeniu poprzez owady lub żywność nieświadomi zagrożenia .

Jakie są kluczowe zasady profilaktyki i leczenia tularemii?

Główny Inspektorat Sanitarny promuje konkretne zasady postępowania, które mają na celu ochronę obywateli przed tą zoonozą. Wytyczne publikowane na rządowych portalach podkreślają, że właściwa profilaktyka oraz znajomość metod leczenia są niezbędne w walce z rozprzestrzenianiem się bakterii .

Ochrona obejmuje stosowanie repelentów, picie bezpiecznej wody oraz dokładną obróbkę termiczną mięsa z dzikich zwierząt. Należy również zachować szczególną ostrożność w kontakcie z materiałem biologicznym, natomiast w przypadku wystąpienia choroby stosuje się terapię antybiotykową .

Wczesne wykrycie bakterii i wdrożenie odpowiednich leków znacząco minimalizuje ryzyko wystąpienia sepsy. Warto jednocześnie zaznaczyć, że przy zachowaniu odpowiednich procedur medycznych, zgony z powodu tularemii na terenie Europy odnotowuje się wyjątkowo rzadko .