Pacjenci.pl
Autyzm – objawy, diagnoza, terapia

pixabay

Autyzm – objawy, diagnoza, terapia

26 Października 2020

Autor tekstu:

Agata Wiencierz

Udostępnij:

Zaburzenia ze spektrum autyzmu są grupą zaburzeń neurorozwojowych o różnym stopniu nasilenia. Objawy zaburzeń tego typu mogą być różnorakie, a diagnoza stawiana jest zawsze przez zespół ekspertów. Sprawdź, jakie symptomy mogą s

Czym jest autyzm?

Zaburzenia ze spektrum autyzmu (ASD) to szerokie pojęcie określające grupę zaburzeń neurorozwojowych, charakteryzujących się problemami z komunikacją i interakcjami społecznymi. Osoby ze spektrum autyzmu często wykazują ograniczone, powtarzalne zainteresowania lub wzorce zachowań. Zaburzenia ze spektrum autyzmu pojawiają się u ludzi na całym świecie, bez względu na pochodzenie etniczne lub czynniki ekonomiczne. Co ciekawa autyzm diagnozowany jest cztery razy częściej u chłopców niż u dziewcząt.

Obecnie obserwuje się wzrost zdiagnozowanych przypadków autyzmu, jednak badacze wskazują, że może to wynikać z lepszej diagnostyki tego zaburzenia.

Rodzaje autyzmu

Obecnie wyróżnia się 5 różnych podtypów zaburzeń ze spektrum autyzmu. Należą do nich:

  • zaburzenia autystyczne z towarzyszącą niepełnosprawnością intelektualną,

  • zaburzenia autystyczne z towarzyszącymi zaburzeniami językowymi,

  • zaburzenia autystyczne związane ze znanym stanem medycznym lub genetycznym, lub czynnikiem środowiskowym,

  • zaburzenia autystyczne związane z innymi zaburzeniami neurorozwojowymi, umysłowymi lub  zburzeniami zachowania,

  • zaburzenia autystyczne z katatonią.

Możliwe jest zdiagnozowanie jednego lub większej ilości zaburzeń autystycznych u jednej osoby. Poprzedni podział zaburzeń ze spektrum autyzmu uwzględniał: autyzm, syndrom Aspergera, całościowe zaburzenie rozwoju niezdiagnozowane inaczej oraz zespół Hellera (dziecięce zaburzenie dezintegracyjne).

Objawy zaburzeń ze spektrum autyzmu

Objawy autystyczne zazwyczaj uwidaczniają się we wczesnym dzieciństwie, między 12. a 24. miesiącem życia, jednak nie wyklucza to ich późniejszego pojawienia się. Wczesne objawy zaburzeń mogą uwidaczniać się jako znaczne opóźnienie w rozwoju językowym lub społecznym.

Obecnie objawy zaburzeń ze spektrum autyzmu dzieli się na dwie grupy: problemy z komunikacją i interakcją społeczną oraz ograniczone lub powtarzające się wzorce zachowań i czynności.

Do tej pierwszej grupy objawów zaliczają się następujące symptomy:

  • problemy z komunikacją, np. problemy z okazywaniem emocji, dzieleniem zainteresowań, trudności z utrzymywaniem konwersacji,

  • problemy z komunikacją niewerbalną, np. trudności z utrzymywaniem kontaktu wzrokowego i odczytywaniem języka ciała,

  • trudności z nawiązywaniem i utrzymywaniem relacji.

Do objawów z grupy powtarzających się wzorców zachowań i czynności należą:

  • powtarzalne ruchy lub wzorce mowy,

  • kurczowe trzymanie się specyficznych rytuałów i grup zachowań,

  • wzmożona lub obniżona wrażliwość na dane bodźce pochodzące z otoczenia, np. negatywna reakcja na określony dźwięk,

  • wybiórczy i ograniczony zakres zainteresowań graniczący z obsesją.

Do przykładowych objawów z powyżej wymienionych grup można zaliczyć:

  • unikanie kontaktów z rówieśnikami i rodziną,

  • powtarzające się zachowania, np. machanie rękoma i kręcenie się w kółko,

  • nadmierne przywiązywanie się do niektórych przedmiotów; okazywanie lęku, gdy dostęp do nich zostanie ograniczony,

  • nietolerowanie zmian w codziennym rozkładzie czynności,

  • nadpobudliwość i agresja,

  • trudności w mówieniu lub używanie nielogicznych w danym kontekście słów,

  • nawiązywanie rozmowy na jeden temat.

Powyższe objawy to tylko przykłady z całego spektrum zachowań osób autystycznych, dlatego do postawienia diagnozy potrzebna jest współpraca zespołu ekspertów.

Diagnoza zaburzeń ze spektrum autyzmu

Na diagnozę zaburzeń ze spektrum autyzmu składa się wiele czynników. Przede wszystkim, należy wykluczyć inne zaburzenia, np. problemy ze słuchem lub inne choroby przypominające autyzm. Diagnozę stawiają zazwyczaj wspólnie pediatra, neurolog, psychiatra, psycholog oraz logopeda. Przeprowadza się obserwację dziecka, wywiad z rodzicami oraz odpowiednie testy. Zaburzenia ze spektrum autyzmu trwają całe życie, ale odpowiednia terapia można usprawnić funkcjonowanie osoby chorej w społeczeństwie.

Terapia zaburzeń ze spektrum autyzmu

Do najczęściej stosowanych terapii autyzmu zaliczają się terapia behawioralna i terapia rozwojowa. Należy pamiętać, że istnieją pewne uniwersalne zasady terapii osoby z autyzmem:

  1.  Dobro osoby z autyzmem, poszanowanie jej odrębności, autonomii.

  2.  Rzetelna diagnoza mocnych stron oraz obszarów wmagających pracy, z niemniej ważną systematyczną ewaluacją postępów i aktualizowania planu terapeutycznego.

  3. Ciągłe stawianie pytania – jaki jest cel podjętej pracy? Czy to czego właśnie uczę dziecko przyda mu się w życiu dorosłym? Czy dzięki temu dziecko stanie się bardziej samodzielne, będzie umiało o siebie zadbać, będzie miało przyjaciół?

  4. Każda osoba ze spektrum autyzmu powinna być pod stałą opieką lekarza psychiatry.

  5. Podawanie leków, suplementów i innych popularnych środków zawsze należy konsultować z lekarzem i/lub lekarzem psychiatrą.

O zastosowaniu konkretnego rodzaju terapii mogą decydować rodzice wraz ze specjalistą, który wskaże najlepszy dla danego pacjenta nurt terapeutyczny. Należy pamiętać, że wybór nurtu również może być dłuższym procesem, podczas którego ważna jest obserwacja, co sprzyja poprawie funkcjonowania osoby z zaburzeniami autystycznymi.

Podobne artykuły

badanie mykologiczne skóry

Zdrowie

Badania mykologiczne skóry – kiedy wykonać, jak się przygotować?

Czytaj więcej >
badania psychotechniczne kierowców

Zdrowie

Badania psychotechniczne kierowców – dla kogo, na czym polegają, jak się przygotować?

Czytaj więcej >
Badania intymne – na czym polegają i kiedy warto je wykonać?

Zdrowie

Badania intymne – na czym polegają i kiedy warto je wykonać?

Czytaj więcej >
nierzeżączkowe zapalenie dróg moczowo-płciowych

Zdrowie

Nierzeżączkowe zapalenie dróg moczowo-płciowych – objawy, przyczyny, leczenie

Czytaj więcej >
badanie paznokci

Zdrowie

Badania mykologiczne paznokci – kiedy je wykonać, po co je robić?

Czytaj więcej >
Badania hormonów – kiedy warto wykonać oznaczenie stężenia hormonów we krwi?

Zdrowie

Badania hormonów – kiedy warto wykonać oznaczenie stężenia hormonów we krwi?

Czytaj więcej >