Badania wstępne pracownika – podstawowa wiedza

Badania wstępne pracownika – komu są dedykowane?

Badanie wstępne to badania dedykowane pracownikom, aspirującym na dane stanowisko w firmie lub zatrudniającym się na nowo u nowego pracodawcy. Na badanie pracownika kieruje jego pracodawca są obowiązkowe dla przyszłego pracownika. Badania wstępne powinny wykonać osoby, które:

- są przyjmowane do danej pracy po raz pierwszy,

- są przenoszeni na inne stanowiska w obrębie tej samej pracy/firmy,

- są przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub inne ciężkie warunki.

Natomiast badania nie dotyczą osób ponownie przyjmowanych do pracy u tego samego pracodawcy. To samo tyczy się osób przyjmowanych na stanowisko o podobnych warunkach. Z badań wstępnych  pracownika zwolnieni są także ci, którzy są przyjęci u innego pracodawcy w ciągu 30 dni po rozwiązaniu umowy lub jej wygaśnięciu, jeśli tylko przedstawią obecne orzeczenie lekarskie, a pracodawca stwierdzi, że opis skierowania pasuje do stanowiska, które proponuje pracownikowi. Badaniom wstępnym pracownika nie podlegają także osoby będące jednocześnie w stosunku pracy z innym pracodawcą, jeżeli legitymują się ważnymi badaniami lekarskimi na dane stanowisko pracy. Badania te i orzeczenie lekarskie muszą podlegać charakterowi pracy, w wyniku której pracownik dostał wcześniej orzeczenie.

Badania wstępne pracownika – kiedy powinno się wykonać badania?

Badania wstępne pracownika powinno być wykonane w odpowiednim czasie, inaczej nie będzie aktualne. Z oficjalnej strony rządowej www.pip.gov.pl dowiadujemy się, że badania wstępne należy przeprowadzić przed dopuszczeniem pracownika do pracy. Konkretniej: badania wstępne powinny być przeprowadzone najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy przez pracownika. Trzeba pamiętać, że czas między wykonaniem badań a dopuszczeniem do pracy nie powinien być zbyt odległy. Pracodawca powinien mieć pewność, że nie zaszły żadne zmiany w stanie zdrowia pracownika. Jeśli badanie będzie wykonane zbyt późno, może go nie przyjąć.

Co więcej, na stronie rządowej czytamy dalej: „aktualnym orzeczeniem lekarskim w rozumieniu art. 229 § 4 Kp jest orzeczenie, które stwierdza stan zdrowia pracownika w dacie, w której ma on być dopuszczony do pracy. Orzeczenie wydane przed dopuszczeniem pracownika do pracy zachowuje aktualność w okresie w nim wymienionym, jednak staje się nieaktualne w przypadku wystąpienia w tym okresie zdarzeń, które mogą wskazywać na zmianę stanu zdrowia pracownika, o czym mówi wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2002 r., I PK 44/02). Badania wstępne przeprowadza się na koszt pracodawcy. Warto wiedzieć, że orzeczenia lekarskie, które zatwierdzają brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku pracodawca przechowuje w części A akt osobowych pracownika.”

Badania wstępne pracownika – skierowanie lekarskie

Badanie wstępne pracownika wymaga specjalnego skierowania. Podobnie jak badania okresowe i kontrolne. Skierowanie można otrzymać od pracodawcy. Wydaje się je w dwóch egzemplarzach, z których jeden otrzymuje osoba kierowana na badania, a drugi lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne.

Na stronie www.pip.gov.pl dowiadujemy się, że skierowanie na badanie wstępne  powinno zawierać:

1.    określenie rodzaju badania profilaktycznego, jakie ma być wykonane,

2.    w przypadku osób przyjmowanych do pracy lub pracowników przenoszonych na inne stanowiska pracy – określenie stanowiska pracy, na którym osoba ta ma być zatrudniona; w tym przypadku pracodawca może wskazać w skierowaniu dwa lub więcej stanowisk pracy, w kolejności odpowiadającej potrzebom zakładu,

3.    w przypadku pracowników określenie stanowiska pracy, na którym pracownik jest zatrudniony,

4.    opis warunków pracy uwzględniający informacje o występowaniu na stanowisku lub stanowiskach pracy czynników niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia i innych wynikających ze sposobu wykonywania pracy, z podaniem wielkości narażenia oraz aktualnych wyników badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia, wykonanych na tych stanowiskach.

Badania wstępne pracownika – orzeczenie lekarskie

Badania wstępne pracownika kończą się zawsze orzeczeniem lekarskim. Orzeczenie to powinno stwierdzić: brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku albo lub istnienie pewnych przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku – w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie.

Wówczas lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne wydaje orzeczenie lekarskie w dwóch egzemplarzach – jeden osobie badanej i drugi pracodawcy.

Warto wiedzieć, że w razie negatywnego wyniku badania profilaktycznego pracodawca ma bezwzględny zakaz dopuszczenia pracownika do pracy.

Na stronie rządowej www.pip.gov.pl widnieje także adnotacja, która przestrzega przed następującą sytuacją: Pracodawca, na podstawie orzeczenia lekarskiego, przenosi do odpowiedniej pracy pracownika, który stał się niezdolny do wykonywania dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i nie został uznany za niezdolnego do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Jeżeli przeniesienie do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy.