Rak trzonu macicy: czym jest i dlaczego warto o nim mówić?
Choć rak trzonu macicy (rak endometrium) jest jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów kobiecych w Polsce, nadal zbyt mało się o nim mówi. Czerwiec – Miesiąc Świadomości Raka Trzonu Macicy – to doskonała okazja, by nagłośnić problem, który dotyka głównie kobiet po menopauzie, ale nie tylko.
Wczesne objawy raka endometrium bywają dyskretne, łatwe do zignorowania, a konsekwencje mogą być poważne. Dlatego wiedza o tej chorobie, jej przyczynach i możliwościach leczenia ma realne znaczenie – może uratować życie. Sprawdź, na co zwrócić uwagę i kiedy nie warto odkładać wizyty u ginekologa.
- Rak trzonu macicy najczęściej dotyka kobiet po menopauzie
- Głównym objawem są krwawienia z dróg rodnych
- Otyłość, cukrzyca i zaburzenia hormonalne zwiększają ryzyko zachorowania
- Wczesne wykrycie daje bardzo dobre rokowania
- Regularne badania ginekologiczne są kluczowe w profilaktyce
Czym jest rak endometrium i jak często występuje?
Rak trzonu macicy to nowotwór złośliwy, który rozwija się w błonie śluzowej wyściełającej wnętrze macicy (endometrium). Zwykle pojawia się w wyniku długotrwałego działania estrogenów bez równowagi hormonalnej, najczęściej u kobiet po menopauzie.
Według danych Narodowego Rejestru Nowotworów i Onkologicznego Centrum Kryzysowego, co roku w Polsce odnotowuje się ponad 6 000 nowych przypadków. To oznacza, że codziennie kilkanaście kobiet słyszy tę diagnozę. Wśród nowotworów narządu rodnego jest najczęściej występującym i – co ważne – jednym z lepiej rokujących, o ile zostanie wykryty wcześnie.
Przyczyny i czynniki ryzyka raka endometrium
Niektóre czynniki mogą znacząco zwiększać ryzyko zachorowania na raka trzonu macicy. Należą do nich przede wszystkim:
• wczesna pierwsza miesiączka (menarche) i późna menopauza,
• bezdzietność,
• hormonalna estrogenowa terapia zastępcza,
• zaburzenia miesiączkowania i zespół policystycznych jajników,
• otyłość, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze,
• dieta mięsna,
• stosowanie Tamoxifenu (wydłużona powyżej 5 lat terapia tamoxifenem u pacjentek z rakiem piersi znamiennie zwiększa ryzyko raka endometrium),
• guzy produkujące estrogeny np. ziarniszczaki,
• predyspozycje genetyczne np. zespół Lyncha, zespół Cowden.
Przeczytaj też: Te nawyki zwiększają ryzyko zachorowania na raka. Onkolog ostrzega
Objawy raka trzonu macicy – nie ignoruj sygnałów
Objawy raka endometrium są często niespecyficzne, zwłaszcza we wczesnych stadiach, co sprawia, że choroba może długo pozostawać niezauważona. Do najczęstszych symptomów należą:
• krwawienia z dróg rodnych,
• nieregularne lub nadmiernie obfite miesiączki,
• wodniste lub krwisto-ropne upławy,
• bóle podbrzusza, uczucie ucisku w miednicy,
• spadek masy ciała, przewlekłe osłabienie,
• obrzęki kończyn dolnych (w przypadku zaawansowanych zmian).
Ponad 90% przypadków raka trzonu macicy objawia się nieprawidłowym krwawieniem z dróg rodnych. To jeden z tych objawów, których nie należy bagatelizować – nawet jeśli występuje tylko raz. Wizyta u ginekologa może w tym przypadku uratować życie.
Przeczytaj też: Na ten nowotwór chorują coraz młodsze kobiety! Objawy mogą być mylące
Jak wygląda diagnostyka raka trzonu macicy?
Proces rozpoznania raka endometrium zazwyczaj zaczyna się od wizyty u ginekologa. Choć badanie palpacyjne często nie wykazuje żadnych nieprawidłowości, lekarz może skierować pacjentkę na dalsze badania:
• USG transwaginalne – pozwala ocenić grubość błony śluzowej macicy i wykryć ewentualne zmiany w obrębie endometrium,
• pobranie materiału do badania histopatologicznego – za pomocą biopsji aspiracyjnej, histeroskopii lub łyżeczkowania jamy macicy.
Tylko badanie histopatologiczne daje pewność co do rodzaju zmiany i pozwala określić, czy jest złośliwa, a jeśli tak – w jakim stopniu zaawansowania się znajduje.
Leczenie i rokowania – co po diagnozie?
Leczenie raka trzonu macicy jest z reguły wieloetapowe i zależy od stopnia zaawansowania choroby, rodzaju komórek nowotworowych i ogólnego stanu zdrowia pacjentki.
• chirurgia – podstawowa forma leczenia. Najczęściej wykonuje się całkowite usunięcie macicy razem z przydatkami. Coraz częściej stosuje się metody małoinwazyjne (laparoskopowe lub robotyczne);
• radioterapia i chemioterapia – stosowane jako leczenie uzupełniające w przypadku dużego ryzyka nawrotu lub przy zaawansowanej chorobie,
• hormonoterapia – w wybranych przypadkach raka endometrium typu I, zwłaszcza u kobiet niekwalifikujących się do operacji.
Wczesne wykrycie choroby daje bardzo dobre rokowania – w I stadium przeżywalność 5-letnia przekracza 90%. Kluczowe jest jednak szybkie rozpoznanie i rozpoczęcie leczenia. Przeczytaj też: Zimne i gorące guzy. Przełom w leczeniu raka endometrium
Źródła: centrumkryzysowe.org.pl, onkologia.org.pl
