Skarbówka potwierdza: Podatek z odprawy emerytalnej da się odzyskać
Seniorzy, którzy zakończyli aktywność zawodową i przy przejściu na emeryturę otrzymali odprawę emerytalną lub ekwiwalent za niewykorzystany urlop, często są przekonani, że pobrany podatek jest nie do odzyskania. Tymczasem skarbówka potwierdza, że w określonych sytuacjach takie świadczenia mogą korzystać ze zwolnienia z PIT w ramach tzw. ulgi dla seniora. O tym, czy pieniądze wrócą do podatnika, decyduje przede wszystkim moment wypłaty świadczenia oraz spełnienie warunku „nieotrzymywania emerytury”.
- Na czym polega ulga dla seniora?
- Odprawa emerytalna i ekwiwalent a PIT
- Stanowisko skarbówki w interpretacji podatkowej
- Jak senior może odzyskać nadpłacony podatek?
Na czym polega ulga dla seniora?
Ulga dla seniora została wprowadzona do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ramach reform znanych jako Polski Ład. Jest zapisana w art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o PIT i ma zachęcać osoby w wieku emerytalnym do dalszej aktywności zawodowej.
Z preferencji mogą korzystać kobiety po ukończeniu 60. roku życia oraz mężczyźni po ukończeniu 65. roku życia, o ile uzyskują przychody objęte ubezpieczeniami społecznymi i mimo nabycia uprawnień faktycznie nie pobierają jeszcze emerytury. Zwolnienie obejmuje przychody osiągane m.in. ze stosunku pracy, umów zlecenia oraz działalności gospodarczej. Limit ulgi wynosi 85 528 zł w skali roku podatkowego.
Po przekroczeniu tego progu nadwyżka przychodów podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych. Istotne znaczenie ma także to, że ulga dotyczy wyłącznie podatników, którzy w momencie uzyskania przychodu nie otrzymują żadnego z wymienionych w ustawie świadczeń emerytalno-rentowych.
Przeczytaj też: Takie „trzynastki” dostaną seniorzy w 2026 r. - im większa emerytura, tym mniejsza dopłata
Odprawa emerytalna i ekwiwalent a PIT
W praktyce wiele kontrowersji dotyczy jednorazowych świadczeń wypłacanych przy zakończeniu pracy, takich jak odprawa emerytalna czy ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Pracodawcy standardowo pobierają od nich zaliczki na podatek dochodowy, traktując je jak zwykłe przychody ze stosunku pracy.
Ustawa o PIT jasno wskazuje jednak, że momentem powstania przychodu jest chwila otrzymania pieniędzy lub postawienia ich do dyspozycji podatnika. Oznacza to, że nie liczy się sam fakt przejścia na emeryturę ani data wydania decyzji przez ZUS, lecz konkretny dzień wypłaty środków.
Jeżeli odprawa emerytalna lub ekwiwalent zostały wypłacone jeszcze przed pierwszą wypłatą emerytury, a podatnik spełniał wiekowe i ubezpieczeniowe warunki ulgi, zwolnienie z PIT może obejmować również te świadczenia. Nawet wtedy, gdy zaliczka została pobrana, sprawa nie jest zamknięta.
Stanowisko skarbówki w interpretacji podatkowej
Potwierdzeniem takiego podejścia jest interpretacja indywidualna wydana przez dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Dotyczyła ona podatniczki, która ukończyła 60 lat w 2020 roku, a na emeryturę formalnie przeszła dopiero 26 lutego 2024 r.
Odprawa emerytalna oraz ekwiwalent za niewykorzystany urlop w łącznej kwocie 49 479,40 zł zostały jej wypłacone 7 marca 2024 r. Pierwszą emeryturę otrzymała dopiero 18 marca 2024 r. Od obu składników pracodawca pobrał 6 264 zł podatku dochodowego.
Dyrektor KIS jednoznacznie potwierdził prawo do zwolnienia, wskazując:
"W konsekwencji stwierdzam, że ma Pani możliwość w zeznaniu podatkowym składanym za 2024 r. zastosowania zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ww. zwolnienie może Pani zastosować do uzyskanych po ukończeniu 60 roku życia przychodów ze stosunku pracy, w tym do wypłaconych 7 marca 2024 r. odprawy emerytalnej oraz ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy (…) Wypłata ww. świadczeń nastąpiła bowiem przed wypłatą pierwszej emerytury.”
Interpretacja jasno pokazuje, że warunek „nieotrzymywania emerytury” musi być spełniony dokładnie w dniu wypłaty świadczenia ze stosunku pracy.
Jak senior może odzyskać nadpłacony podatek?
Jeżeli od odprawy emerytalnej lub ekwiwalentu za urlop została pobrana zaliczka na PIT, senior może odzyskać pieniądze w rocznym zeznaniu podatkowym. W takim przypadku należy wykazać te kwoty jako przychody zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o PIT, z uwzględnieniem rocznego limitu 85 528 zł.
W praktyce warto pamiętać o kilku zasadach:
- decyduje dzień faktycznej wypłaty świadczenia
- emerytura nie może być pobierana w momencie otrzymania odprawy
- zwolnienie obowiązuje do ustawowego limitu
- przy wątpliwościach można wystąpić o własną interpretację
Dla wielu seniorów oznacza to realny zwrot kilku tysięcy złotych. Przypadek opisany przez skarbówkę jasno pokazuje, że nawet pobrana przez pracodawcę zaliczka na podatek nie przekreśla prawa do odzyskania pieniędzy.
Źródła:
https://eureka.mf.gov.pl
https://www.podatki.gov.pl
https://isap.sejm.gov.pl