To nie „taka uroda”. Tyłozgryz jest realnym problemem zdrowotnym i należy go leczyć
To jedna z najczęściej spotykanych nieprawidłowości w ustawieniu zębów i szczęk. Choć wiele osób traktuje tyłozgryz wyłącznie jako defekt estetyczny, w rzeczywistości wada ta może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych – od bólu głowy i trudności z przeżuwaniem, aż po obturacyjny bezdech senny.
- Tyłozgryz to wada zgryzu, w której dolna szczęka jest cofnięta względem górnej
- Powoduje to nie tylko problemy estetyczne, ale również zdrowotne, m.in. z oddychaniem i trawieniem
- Tyłozgryz może być związany z częstymi bólami głowy, napięciami mięśni i chrapaniem
- Leczenie w tym przypadku wymaga specjalistycznej diagnostyki ortodontycznej i często trwa kilka lat, jednak wczesne wykrycie tyłozgryzu u dzieci daje największe szanse na całkowitą korekcję
Tyłozgryz – co to takiego?
Tyłozgryz to wada zgryzu, w której dolna szczęka (żuchwa) jest cofnięta względem górnej szczęki. W efekcie górne zęby znacznie wysuwają się przed dolne, a cała twarz może sprawiać wrażenie „wypukłej”. Wada ta należy do najczęstszych i występuje zarówno u dzieci, jak i u dorosłych.
Przyczyną tyłozgryzu mogą być:
- czynniki genetyczne,
- zaburzenia w rozwoju kości twarzy,
- przedłużone karmienie butelką,
- ssanie kciuka,
- niewłaściwe oddychanie przez usta.
Niekiedy wada rozwija się w wyniku utraty zębów mlecznych zbyt wcześnie lub zbyt późno. Tyłozgryz można zauważyć na podstawie wyglądu – dolna warga często jest cofnięta, a górne siekacze mocno wystają do przodu.
Wyróżnia się kilka stopni tyłozgryzu – od łagodnego, w którym nieprawidłowość jest subtelna, po znaczne cofnięcie żuchwy, wpływające na wygląd całej twarzy i zdrowie pacjenta.
Przeczytaj też: Ortodonta na NFZ. Nie zgadniesz, ile możesz czekać!
Konsekwencje tyłozgryzu
Choć wiele osób myśli o tyłozgryzie głównie w kategoriach estetyki, konsekwencje tej wady są o wiele poważniejsze. Obejmują one m.in.:
- bóle głowy, karku i uszu spowodowane zaburzeniami stawu skroniowo-żuchwowego,
- problemy z żuciem i gryzieniem pokarmów, mogące prowadzić do zaburzeń trawienia,
- trudności z prawidłową wymową niektórych głosek, szczególnie u dzieci,
- chrapanie oraz zwiększone ryzyko obturacyjnego bezdechu sennego wskutek zmniejszenia przestrzeni w gardle,
- większe ryzyko nadciśnienia i chorób serca związane z bezdechem sennym,
- obniżoną pewność siebie i kompleksy związane z wyglądem twarzy;
Przeczytaj też: Pokrzywdzeni przez ortodontów. “Rachunek na 30 tysięcy, zęby nadal krzywe”
Tyłozgryz – leczenie
Diagnostyką i leczeniem tyłozgryzu zajmuje się ortodonta. Pierwsze objawy wady można zauważyć już u dzieci w wieku przedszkolnym i to wtedy warto udać się na konsultację. Im wcześniej rozpocznie się leczenie, tym większa szansa na pełną korekcję. U najmłodszych pacjentów stosuje się aparaty ruchome, które stymulują prawidłowy rozwój szczęk.
U nastolatków i dorosłych konieczne jest zwykle leczenie aparatem stałym. W przypadkach zaawansowanych, kiedy różnica w ustawieniu żuchwy jest bardzo duża, konieczne może być leczenie chirurgiczne (ortognatyczne), polegające na operacyjnym przesunięciu kości szczęki i żuchwy.
Leczenie tyłozgryzu wymaga cierpliwości – u dzieci może trwać kilka lat, u dorosłych jeszcze dłużej. Mimo to daje bardzo dobre efekty – poprawia wygląd twarzy, ułatwia oddychanie, żucie i wymowę, a także zmniejsza ryzyko problemów zdrowotnych związanych z bezdechem sennym czy przeciążeniami stawu skroniowo-żuchwowego.
healthline.com/health/retrognathia, ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538303/
