Minimalna emerytura w 2027 roku. Tyle seniorzy dostaną na rękę po marcowej waloryzacji

• Najniższa emerytura może wzrosnąć o 68,85 zł brutto miesięcznie
• Kwota netto będzie niższa od podawanej w komunikatach kwoty brutto
• Do gwarantowanego minimum potrzebny jest odpowiedni staż ubezpieczeniowy
• Osobne zasady dotyczą świadczenia „Mama 4+” i renty wdowiej

Minimalna emerytura w 2027 roku. Ile wyniesie brutto i netto?

Od 1 marca 2026 roku najniższa emerytura wynosi 1978,49 zł brutto. Gdyby marcowa waloryzacja w 2027 roku wyniosła 3,48 proc., świadczenie wzrosłoby o 68,85 zł, do 2047,34 zł brutto miesięcznie. Przy założeniu potrącenia 9-procentowej składki zdrowotnej i braku zaliczki na podatek dochodowy oznaczałoby to około 1863,08 zł netto. To wyliczenie orientacyjne, a nie ogłoszona już przez ZUS stawka na przyszły rok.

Rząd przedstawił w czerwcu 2026 roku propozycję waloryzacji na poziomie co najmniej 3,48 proc. Ostateczny wskaźnik zależy między innymi od danych dotyczących inflacji i realnego wzrostu wynagrodzeń w 2026 roku. Dlatego kwota wypłaty może okazać się inna. Podwyżka nastąpi 1 marca 2027 roku, a nie od stycznia. Obok comiesięcznej emerytury seniorzy mogą otrzymywać również dodatkowe świadczenia roczne, określane jako trzynasta i czternasta emerytura.

Kto dostanie minimalną emeryturę? Liczy się wiek i staż pracy

Gwarantowana najniższa emerytura nie przysługuje wszystkim osobom, które osiągnęły wiek emerytalny. ZUS może podwyższyć wyliczoną z odprowadzonych składek emeryturę do ustawowego minimum, jeżeli senior spełnia wymagania dotyczące wieku i stażu. W praktyce najważniejsze są dwa warunki:

• Kobiety: co najmniej 60 lat i 20 lat wymaganego stażu.
• Mężczyźni: co najmniej 65 lat i 25 lat wymaganego stażu.

Do stażu uwzględnianego przy gwarancji minimalnego świadczenia mogą wliczać się nie tylko okresy opłacania składek. Znaczenie mają też określone okresy nieskładkowe, na przykład pobieranie świadczeń chorobowych czy ukończone studia wyższe. Nie można ich jednak doliczać bez ograniczeń: uwzględnia się je najwyżej do jednej trzeciej okresów składkowych. Osoba, której zabrakło wymaganego stażu, może otrzymywać emeryturę niższą niż 2047,34 zł brutto, nawet po waloryzacji. Sam wiek nie daje prawa do dopłaty do ustawowego minimum.

Emerytura niższa od minimalnej. Kiedy pomaga „Mama 4+”?

Brak odpowiednio długiego stażu może szczególnie dotknąć osoby, które przez wiele lat zajmowały się wychowaniem dzieci zamiast pracą zarobkową. Dla części z nich przewidziano rodzicielskie świadczenie uzupełniające „Mama 4+”. Może ono przysługiwać matce, która ukończyła 60 lat i urodziła oraz wychowała albo tylko wychowała co najmniej czworo dzieci. Nie jest to jednak automatyczny dodatek dla każdego rodzica dużej rodziny, lecz odrębne świadczenie dla osób spełniających określone warunki.

Zasada wypłaty jest prosta. Osoba, która nie ma emerytury ani renty, może otrzymać świadczenie do wysokości najniższej emerytury. Jeżeli pobiera już niższe świadczenie, „Mama 4+” może uzupełnić brakującą część. Przy prognozowanym minimum na marzec 2027 roku górna kwota wyniosłaby więc 2047,34 zł brutto. W wyjątkowych przypadkach wsparcie może otrzymać również ojciec po ukończeniu 65 lat, gdy matka dzieci zmarła albo długotrwale zaprzestała ich wychowywania. Samo podzielenie obowiązków rodzinnych w inny sposób nie wystarcza do uzyskania tego świadczenia przez ojca.

Renta wdowia w 2027 roku. Wyższy udział drugiego świadczenia

W przypadku renty wdowiej ważna zmiana nastąpi wcześniej niż marcowa waloryzacja. Od 1 stycznia 2027 roku zwiększy się część drugiego świadczenia, którą może pobierać uprawniona osoba po śmierci małżonka. Do końca 2026 roku jest to 15 proc., a od stycznia ma wynosić 25 proc. Senior może korzystać z jednego z dwóch wariantów:

• 100 proc. własnej emerytury i 25 proc. renty rodzinnej po zmarłym małżonku;
• 100 proc. renty rodzinnej i 25 proc. własnego świadczenia.

Zmiana proporcji została zapisana w ustawie z 26 lipca 2024 roku. Osoby już pobierające rentę wdowią nie muszą składać nowego wniosku tylko po to, by zwiększono udział drugiego świadczenia. Nadal obowiązuje jednak limit: suma wypłat nie może przekraczać trzykrotności najniższej emerytury. Gdyby od marca 2027 roku minimum wynosiło 2047,34 zł brutto, limit wzrósłby do 6142,02 zł brutto. To górna granica łącznych świadczeń, a nie kwota, którą automatycznie otrzyma każda wdowa czy wdowiec. O faktycznej wypłacie nadal decydują wysokości przysługujących świadczeń i warunki uprawnienia.