Grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu – przyczyny i metody leczenia

Grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu - przyczyny

Spośród istniejących 70 000 do 150 0000 gatunków grzybów blisko 300 gatunków może wywoływać zakażenia u ludzi, a niektóre z nich mogą wywołać groźną chorobę ośrodkowego układu nerwowego jaką jest grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu. Do czynników sprzyjających wystąpieniu zakażenia zalicza się:

• nowotwory,

• zakażenie wirusem HIV,

• antybiotykoterapię,

• niedobór witamin grupy B, oparzenia,

• steroidoterapię,

• przeszczep narządów,

• zaburzenia hormonalne,

• wrodzone i nabyte zaburzenia odporności typu komórkowego oraz niedobór IgA.

Grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu - przyczyny

Grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych objawia się

• bólami głowy,

• sztywnością karku,

• światłowstrętem,

• zaburzeniami świadomości,

• napadami drgawkowymi,

• porażeniami nerwów czaszkowych,

• często w swoim przebiegu przypomina bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, co jest źródłem trudności diagnostycznych.

Ropnie mózgu o etiologii grzybicznej przebiegają z zaburzeniami ogniskowymi, bólami głowy, napadami drgawkowymi, będącymi konsekwencją zajęcia znacznej części mózgu. Niektóre rodzaje grzybów, szczególnie Aspergillus, wykazują tropizm do naczyń, powodując niedokrwienie czy zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu – diagnostyka i leczenie

W celu rozpoznania grzybiczego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu w pierwszej kolejności lekarz zbiera wywiad i przeprowadza badanie fizykalne. Objawy u pacjenta mogą pojawić się nagle i gwałtownie nasilić się w ciągu kilku godzin do kilku dni, więc do badania często dochodzi już w szpitalu. Lekarz musi ustalić historię przebytych chorób, czy pacjent miał kontakt ze zwierzętami, był narażony na ukąszenia komarów lub kleszczy, miał kontakt z osobami chorymi lub podróżował za granicę. Lekarz bada również chorego pod kątem obecności objawów często towarzyszących zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych i zapaleniu mózgu wywołanemu przez wirusy lub bakterie. Można również przeprowadzić badania neurologiczne w celu oceny układu nerwowego pacjenta, jego funkcji motorycznych i czuciowych, koordynacji, wzroku, słuchu, siły i stanu psychicznego.

Zakażenia grzybicze, w tym grzybicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu leczy się zazwyczaj przy pomocy leków przeciwgrzybiczych podawanych dożylnie. Leczenie może być długotrwałe. Po zakończeniu leczenia u pacjentów z osłabionym układem odpornościowym może zachodzić konieczność przyjmowania leków doustnych, zapobiegających nawrotowi choroby.

Brak swoistości objawów zakażeń grzybiczych, podobieństwo objawów do zakażeń o innej etiologii i współistnienie zakażeń z innymi chorobami stanowi często problem diagnostyczny. Zakażenia grzybicze należy brać pod uwagę nie tylko w grupie chorych leczonych z powodu nowotworów, pacjentów z neutropenią czy zakażonych HIV, ale także i tych bez obniżenia odporności. Etiologia grzybicza powinna być uwzględniana przy utrzymywaniu się objawów zapalenia opon i ujemnych wynikach badań w kierunku zakażeń bakteryjnych i gruźlicy.