Rak pęcherzyka żółciowego u kobiet. Tak objawia się ten rzadki i groźny nowotwór

Rak pęcherzyka żółciowego u kobiet

ęcherzyk żółciowy (popularnie „woreczek żółciowy”) to mały narząd pod wątrobą, magazynujący żółć potrzebną do trawienia tłuszczów. Rak pęcherzyka żółciowego to nowotwór złośliwy rozwijający się ze ściany tego narządu. Należy do tzw. nowotworów dróg żółciowych – rzadkich, ale zwykle agresywnych.

Choć ogólnie występuje rzadko, wyraźnie częściej dotyczy kobiet. W analizach dla krajów UE zachorowalność i umieralność na raka pęcherzyka żółciowego są u kobiet około dwukrotnie wyższe niż u mężczyzn, a najwyższe wskaźniki obserwuje się m.in. w krajach Europy Środkowo-Wschodniej.

Dlaczego tak się dzieje? Duża część odpowiedzi leży w tzw. chorobach „poprzedzających” – przede wszystkim w kamicy żółciowej, która jest znacznie częstsza u kobiet, zwłaszcza po 40. roku życia, u osób z nadwagą, po wielu ciążach czy stosujących niektóre formy hormonalnej terapii.

Najważniejsze dane i czynniki ryzyka

Badania epidemiologiczne pokazują, że u kobiet ryzyko raka pęcherzyka żółciowego jest 2–4 razy wyższe niż u mężczyzn, co wiąże się m.in. z częstszą kamicą, otyłością i wpływem estrogenów.

Do najważniejszych czynników ryzyka należą:

• kamica żółciowa (zwłaszcza duże złogi i wieloletnie objawowe „ataki kolki”),
• przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego, tzw. pęcherzyk porcelanowy,
• otyłość i zespół metaboliczny (nadwaga, cukrzyca typu 2, stłuszczenie wątroby),
• wady anatomiczne dróg żółciowych, polipy pęcherzyka żółciowego (zwłaszcza powyżej 1 cm).

Objawy długo są niespecyficzne. Wiele kobiet kojarzy je z „typowymi problemami z woreczkiem”:

• ból lub dyskomfort w prawym podżebrzu, szczególnie po tłustym posiłku,
• nudności, wzdęcia, uczucie ciężkości po jedzeniu,
• postępujące osłabienie, niewyjaśniona utrata masy ciała.

W bardziej zaawansowanych stadiach mogą pojawić się: żółtaczka (zażółcenie skóry i białek oczu), ciemny mocz, bardzo jasny stolec, świąd skóry czy nawracająca gorączka – wtedy konieczna jest pilna diagnostyka.

Rokowanie zależy przede wszystkim od stopnia zaawansowania w chwili rozpoznania. We wczesnym stadium, gdy nowotwór jest ograniczony do pęcherzyka i możliwe jest jego całkowite wycięcie, szanse na wyleczenie są dobre. Niestety większość przypadków wykrywa się późno, a pięcioletnie przeżycia dla zaawansowanych stadiów są nadal niskie.

Podstawową metodą leczenia jest chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego z odpowiednim marginesem, czasem z fragmentem wątroby i węzłami chłonnymi. W bardziej zaawansowanych przypadkach stosuje się chemioterapię, radioterapię oraz – w wybranych sytuacjach – leczenie celowane lub immunoterapię.

Co możesz zrobić i kiedy iść do lekarza?

Nie masz wpływu na wszystkie czynniki ryzyka, ale możesz realnie zmniejszyć zagrożenie:

• dbaj o masę ciała – redukcja nadwagi zmniejsza ryzyko kamicy i szeregu nowotworów,
• ogranicz tłuszcze trans i cukry proste, stawiaj na warzywa, pełne ziarna, zdrowe tłuszcze roślinne,
• nie bagatelizuj objawowej kamicy – nawracające bóle „kolkowe” warto omówić z chirurgiem; czasem profilaktyczne usunięcie pęcherzyka jest bezpieczniejsze niż wieloletnie „przeczekiwanie”,
• kontroluj w USG stwierdzone wcześniej polipy pęcherzyka żółciowego zgodnie z zaleceniami lekarza.

Do lekarza rodzinnego lub gastroenterologa zgłoś się, jeśli:

• masz nawracające bóle w prawym podżebrzu, szczególnie po tłustych posiłkach,
• masz zdiagnozowaną kamicę i objawy utrzymują się lub nasilają,
• w USG wyszły polipy pęcherzyka – warto dopytać o plan dalszej kontroli.

Pilna konsultacja (SOR, izba przyjęć) jest konieczna, gdy:

• pojawia się żółtaczka, bardzo ciemny mocz, jasny stolec,
• występują silne bóle brzucha z gorączką, dreszczami, wymiotami,
• ból jest nagły, bardzo silny i nie ustępuje po lekach przeciwbólowych.

Rak pęcherzyka żółciowego u kobiet pozostaje rzadkim nowotworem, ale u osób z licznymi czynnikami ryzyka warto traktować objawową kamicę czy przewlekłe dolegliwości z jamy brzusznej poważnie – i nie odkładać diagnostyki „na potem”.

 

Źródło: Pacjenci.pl