Dr Monika Ksieniewicz-Mil o zdrowiu psychicznym. Pacjenci.pl patronem światowej kampanii walczącej z przemocą

Dobrostan, well-being i samoodsiędbanie

Modne i chwytliwe ostatnio określenia, takie, jak: dobrostan, well-being, samoodsiędbanie, odmieniane przez wszystkie przypadki przykuwają uwagę, ale nikt tak naprawdę nie wie co to dokładnie znaczy. Głownie dlatego, że każdy trochę inaczej je definiuje, interpretuje i odczuwa. Ba, nie tylko dla każdego, ale i w każdej kulturze, czy nawet w środowisku będzie to co innego! 

A to są po prostu synonimy zdrowia psychicznego, które ma nawet swoją międzynarodową definicję. Co składa się na definicję zdrowia psychicznego według Światowej Organizacji Zdrowia? Elementy fizyczne, psychiczne i społeczne, które konstruują naszą człowieczą egzystencję do rozwoju i samorealizacji. 

Te z grubsza można podzielić na te, na które mamy wpływ: zdrowa dieta, 8 h sen, bliskie relacje z kilkoma osobami (niekoniecznie rodzina, może być zwierzę), ruch oraz poczucie sensu (życia, tego co robimy w pracy). Ale jest też wiele innych zmiennych, które są poza naszym zasięgiem – DNA, skłonność do niektórych chorób czy wręcz wrodzone, smog i ogólnie katastrofa klimatyczna, poczucie bezpieczeństwa. 

To ostatnie szczególnie dało nam się w kość w ciągu kilku ostatnich lat – pandemia, wojna w Ukrainie, kolejna na Bliskim Wschodzie i last but not least – przemoc domowa. W Unii Europejskiej co 7 minut ginie kobieta z rąk bliskiej osoby, najczęściej partnera życiowego (wg Agencji Praw Podstawowych). Jak znając tak zatrważające statystyki można zachować zdrowie psychiczne?

Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej nazywana jest Konwencją Stambulską

Dopiero od niedawna ustawa rozpoznaje także przemoc z rąk byłego partnera czy konkubenta i została zmieniona na „przemoc domową”. Mowa o zwanej w polskim prawie ustawie o „przemocy w rodzinie”. 

To rewolucyjna zmiana i powinna trafić szeroko do opinii publicznej, ponieważ jest to zmiana filozofii podejścia do zagadnienia przemocy wobec kobiet w ogóle – dzieje się w domu, w teoretycznie bezpiecznym miejscu. 

Inną równie ważną zmianą jest to, że rozszerzył się znacząco katalog środków cywilnych przeciwdziałających przemocy domowej i przemocy wobec kobiet. – do trybu natychmiastowego izolacji sprawcy z 2020, kiedy to policja i żandarmeria może taki nakaz wręczyć na 14 dni, od 15 sierpnia mamy cztery nakazy ochrony: nakaz opuszczenia miejsca zamieszkania i zakaz zbliżania do miejsca zamieszkania,  drugi to jest zakaz zbliżania do osoby, trzeci to jest zakaz kontaktu z osobą i czwarty – zakaz przebywania w określonym miejscu, takich jest szkoła, inna placówka oświatowa, ośrodek sportu albo miejsce pracy osoby doznającej przemocy. A sąd cywilny ma 3 dni na wydanie zabezpieczenia, a 30 dni na rozpoznanie sprawy.

Dla osób doznających przemocy nie było kiedyś bezpłatnej obdukcji

W końcu mamy komplet dzięki któremu państwo może zapewnić bezpieczeństwo osobie doznającej przemocy – kolejnym krokiem jest sądowne wydanie nakazu bezterminowego, przy czym sąd cywilny ma na to 3 dni. Dodatkowo polskie prawo wzbogaciło się o definicję przemocy ekonomicznej i cyberprzemocy. A jeszcze przed rokiem 2010 nie było ani bezpłatnej obdukcji, nie było bezpłatnej infolinii dla osób doznających przemocy 24/7. Dziś takie osoby ustawowo, a nie sądownie są zwolnione z opłat. 

***

Europejskie Lobby Kobiet skupia dwa tysiące organizacji kobiecych z całej Europy i zorganizowało kampanię na rzecz promowania Dyrektywy Unii Europejskiej w sprawie zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej przy współpracy z NEWW-Stowarzyszeniem Współpracy Kobiet oraz Fundacją Kobiecą eFKa.

Jeśli chcesz napisać do redakcji portalu Pacjenci.pl, podajemy kontakt: [email protected]