Obserwuj nas na:
Pacjenci.pl > Choroby i leczenie > Dlaczego rak jelit i wątroby dotyka coraz więcej osób? Wyjaśnia onkolog
Marta Uler
Marta Uler 25.03.2026 13:29

Dlaczego rak jelit i wątroby dotyka coraz więcej osób? Wyjaśnia onkolog

Dlaczego rak jelit i wątroby dotyka coraz więcej osób? Wyjaśnia onkolog
Fot. Canva/Syda Productions

Współczesna medycyna święci triumfy w walce z nowotworami, co widać w statystykach dotyczących śmiertelności. W Wielkiej Brytanii wskaźnik zgonów z powodu raka spadł o niemal jedną trzecią od końca lat 80. XX wieku. Mimo tych optymistycznych danych lekarze onkolodzy alarmują, że struktura zachorowań ulega niebezpiecznej zmianie. Coraz częściej na celowniku chorób nowotworowych znajdują się narządy układu pokarmowego, takie jak jelita, wątroba czy trzustka.

  • Śmiertelność z powodu nowotworów w ostatnich dekadach znacząco spadła dzięki nowoczesnym terapiom
  • Rak jelita grubego coraz częściej atakuje osoby, które nie ukończyły jeszcze pięćdziesiątego roku życia
  • Dieta oparta na wysoko przetworzonych produktach oraz brak ruchu to główne czynniki zwiększające ryzyko
  • Nowotwory wątroby i trzustki stają się coraz powszechniejsze w całej populacji, nie tylko u seniorów
  • Otyłość oraz cukrzyca stanowią poważne obciążenie, które sprzyja rozwojowi stanów zapalnych w organizmie
  • Wczesna diagnostyka i regularne badania przesiewowe pozostają najskuteczniejszą bronią w walce o życie

Młodsze pokolenia na celowniku

Dane zebrane przez Cancer Research UK pokazują, że systematycznie poprawiamy wyniki leczenia raka żołądka, płuc czy jajnika. Sukces ten wynika z lepszej diagnostyki oraz rozwoju badań przesiewowych, które pozwalają wykryć zmiany na wczesnym etapie. Jednak onkolodzy zauważają, że profil typowego pacjenta zaczyna się zmieniać. Choroby, które dawniej kojarzono głównie z podeszłym wiekiem, teraz dotykają ludzi aktywnych zawodowo.

Dr Jiri Kubes, radioonkolog i dyrektor medyczny Proton Therapy Center, komentuje tę sytuację jednoznacznie:

Ogólne przeżycie chorych na nowotwory znacząco poprawiło się w ostatnich dekadach, co jest niezwykle budujące. Jednak obserwujemy również niepokojący wzrost niektórych nowotworów, a w części przypadków coraz częściej pojawiają się one u młodszych dorosłych” – podkreśla ekspert.

Przeczytaj też: Rośnie liczba przypadków raka jelita grubego w Polsce. To sygnał, którego nie wolno lekceważyć

Problem z jelitami a styl życia

Rak jelita grubego budzi szczególny niepokój medyków, ponieważ granica wieku zachorowań przesuwa się w dół. Specjaliści upatrują winy w drastycznej zmianie codziennych nawyków, jakie towarzyszą nam od kilku pokoleń. Siedzący tryb pracy oraz łatwy dostęp do taniej, niezdrowej żywności sprawiają, że nasze układ trawienny funkcjonuje w ciągłym stresie oksydacyjnym.

Ekspert wyjaśnia, że nasze wybory przy sklepowych półkach mają bezpośrednie przełożenie na onkologię: 

„Współczesna dieta bogata w żywność przetworzoną i uboga w błonnik może wpływać na zdrowie jelit oraz przewlekły stan zapalny, co może zwiększać ryzyko nowotworu. Jednocześnie wiele osób spędza więcej czasu w pozycji siedzącej i jest mniej aktywnych fizycznie niż wcześniejsze pokolenia” – zaznacza dr Kubes.

Cisi zabójcy: wątroba i trzustka

Wzrost liczby zachorowań dotyczy także wątroby oraz trzustki. Te dwa organy są niezwykle istotne dla metabolizmu, a ich uszkodzenia często wynikają z chorób cywilizacyjnych. Otyłość, cukrzyca typu 2 oraz stłuszczeniowa choroba wątroby to schorzenia, które torują drogę procesom nowotworowym. Problem ten nie ogranicza się już do małych grup ryzyka, ale staje się wyzwaniem dla całego społeczeństwa.

Trzustka jest organem wyjątkowo trudnym do monitorowania. Rak ten potrafi rozwijać się w ukryciu przez długie miesiące, nie dając żadnych sygnałów ostrzegawczych. Gdy pojawiają się pierwsze dolegliwości, choroba bywa już zaawansowana. Dlatego tak ważne jest zwracanie uwagi na subtelne sygnały organizmu i dbanie o prawidłową masę ciała, co realnie zmniejsza obciążenie tych narządów.

Profilaktyka jako najsilniejszy oręż

Medycyna dysponuje obecnie bardzo zaawansowanymi metodami walki z rakiem. Nowoczesna radioterapia i leczenie systemowe pozwalają pacjentom żyć znacznie dłużej niż jeszcze dwadzieścia lat temu. Jednak lekarze przypominają, że nawet najlepsza technologia nie zastąpi czujności samego pacjenta. Odpowiedzialność za własne zdrowie zaczyna się od regularnych badań i unikania szkodliwych czynników środowiskowych.

„Wcześniejsze rozpoznanie, bardziej precyzyjne techniki radioterapii oraz skuteczniejsze leczenie systemowe sprawiają, że coraz więcej pacjentów żyje dłużej. Jednak profilaktyka i wczesne wykrywanie nadal pozostają jednymi z najpotężniejszych narzędzi zmniejszania ryzyka nowotworów w przyszłości” – mówi onkolog.

Źródła:
https://www.mirror.co.uk/news/health/oncologist-explains-most-powerful-tools-36907663
https://www.mirror.co.uk/news/health/oncologist-warns-over-phantom-pain-36913826

Wybór Redakcji
SOR
Lekarze ostrzegają, chorych wciąż przybywa. Statystyki są alarmujące
ból brzucha/pacjent
Połowa chorych nawet nie wie, co im grozi. Pacjenci przez lata nie maja żadnych objawów
emerytura
Upewnij się, że masz ten dokument w portfelu. Nie każdy wyrabia, a w razie wojny może uratować życie
jedzenie/serce
To jedzenie jest zabójcze dla serca. Badania nie pozostawiają złudzeń
Rak trzustki
Mało znane objawy raka trzustki. Pojawiają się nawet rok przed diagnozą. Polacy wciąż je bagatelizują
Kobieta z półpaścem
Co wiesz o półpaścu?
Wybór Redakcji
Pacjenci.pl
Obserwuj nas na: