Masowe kontrole szczepień u dzieci. Sprawdź, jakie kary grożą i jak się przygotować
Główny Inspektorat Sanitarny (GIS) rozpoczął największą od lat akcję kontroli dokumentacji szczepień dzieci i młodzieży. Weryfikacja obejmie 7,5 mln osób, a rodzice, którzy uchylają się od obowiązkowych szczepień, muszą liczyć się z wysokimi karami finansowymi.
GIS rozpoczął ogólnopolską weryfikację kart szczepień
Obowiązek szczepień ochronnych wynika z ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i dotyczy obecnie 13 chorób, w tym gruźlicy, odry czy zakażeń rotawirusowych. Liczba odmów szczepień systematycznie rośnie – z 3,5 tys. w 2010 roku do ponad 87 tys. w 2023. W efekcie GIS zapowiedział cyfryzację kart szczepień oraz przeglądy dokumentacji w blisko 10 tys. poradni.
Celem akcji jest zarówno odnalezienie dzieci, których dokumentacja zaginęła (np. po przeprowadzce), jak i przywrócenie wysokiego poziomu wyszczepienia niezbędnego do utrzymania odporności zbiorowiskowej.
Skala problemu i sankcje
Z danych GIS wynika, że ponad 100 tys. dzieci nie widnieje w systemie jako zaszczepione. Wstępne analizy pokazują, że nawet 5 proc. dzieci ma niekompletny lub brak szczepień, co oznacza setki tysięcy przypadków do weryfikacji. Przeczytaj: Te szczepienia działają ochronnie na serce. Kto powinien skorzystać?
Kontrole rozpoczęły się w kwietniu 2025 r. i potrwają do końca roku. Inspektorzy odwiedzą wszystkie placówki podstawowej opieki zdrowotnej. Po pierwszym upomnieniu sanepid kieruje sprawę do wojewody. Grzywna wynosi od 500 do 10 000 zł i może być nakładana wielokrotnie, łącznie do 50 000 zł na rodzica.
Działania informacyjne i wsparcie
Oprócz sankcji GIS stawia na działania edukacyjne i organizacyjne: wysyła SMS-y przypominające, uruchamia punkty konsultacyjne, oferuje bezpłatne szczepienia przypominające dla kobiet w ciąży i dorosłych z otoczenia niemowląt.
Jak się przygotować?
Sprawdź e-Kartę Szczepień – w Internetowym Koncie Pacjenta znajdziesz harmonogram i daty szczepień. Braki należy uzupełnić w przychodni.
Zaktualizuj dane – zmiana miejsca zamieszkania lub lekarza może powodować braki w dokumentacji. Upewnij się, że przychodnia ma aktualny adres.
Nie czekaj na wezwanie – nadrobienie zaległości przed formalnym upomnieniem zwalnia z kary. Spóźnione dawki są nadal skuteczne i bezpieczne.
Skonsultuj przeciwwskazania – jeśli dziecko miało silne reakcje po poprzednich dawkach, poproś o zaświadczenie od specjalisty. Tylko dokument od lekarza chorób zakaźnych lub immunologa umożliwia legalne odroczenie szczepienia.
Znajdź wiarygodne źródła – aktualny Program Szczepień Ochronnych publikuje Ministerstwo Zdrowia i GIS. Szczególną uwagę zwróć na nowe zalecenia dotyczące krztuśca i HPV.
Warto działać zawczasu, zanim pojawi się list z sanepidu. Pełna dokumentacja szczepień to nie tylko wymóg prawny, ale też realna ochrona zdrowia dziecka i całej społeczności. Przeczytaj: COVID-19 w Polsce. Nowy subwariant „udaje” anginę i zaraża w ekspresowym tempie
