Tak się objawia pięta Haglunda. Idź do lekarza, zanim będzie za późno

To nie jest zwykły guzek na pięcie, tylko zmiana, która stale drażni ścięgno

Pięta Haglunda, nazywana też deformacją Haglunda, to wyrośl kostna na tylno-górnej części kości piętowej – dokładnie tam, gdzie przyczepia się ścięgno Achillesa. Sama kość staje się bardziej „wystająca”, przez co zaczyna ocierać o okoliczne tkanki.

Wygląda to tak: z tyłu pięty pojawia się twardawy guzek, a każdy krok, zwłaszcza w butach z twardym zapiętkiem, dodatkowo podrażnia tę okolicę. To prowadzi do stanu zapalnego kaletki maziowej (czyli małej „poduszki” zmniejszającej tarcie) i może też drażnić samo ścięgno Achillesa.

Właśnie dlatego lekarze podkreślają, że to nie tylko problem kosmetyczny. Nieleczona deformacja Haglunda może z czasem powodować:

• przewlekły ból, 
• zapalenie kaletki, 
• zapalenie przyczepu ścięgna Achillesa, 
• a w rzadkich, zaawansowanych przypadkach nawet jego uszkodzenie.

Przeczytaj też: Czym są mamusiowe stopy? To problem wielu kobiet w trakcie i po ciąży

Najpierw boli po odpoczynku i w butach, potem przeszkadza już niemal przy każdym kroku

Najbardziej charakterystyczny objaw to ból z tyłu pięty, zwykle dokładnie nad guzem piętowym. Często jest tępy, piekący albo kłujący. Na początku może pojawiać się tylko po dłuższym spacerze czy treningu, ale z czasem zaczyna dokuczać także na co dzień.

Typowe objawy pięty Haglunda to:

• ból z tyłu pięty, zwłaszcza przy chodzeniu,
• nasilenie bólu po odpoczynku – np. po wstaniu rano lub po dłuższym siedzeniu,
• dyskomfort po założeniu butów ze sztywnym zapiętkiem,
• twardy, wyczuwalny „guzek” z tyłu pięty,
• obrzęk i zaczerwienienie w tej okolicy,
• tkliwość przy dotyku,
• czasem uczucie „palącej” pięty,
• ograniczenie aktywności, bo każdy krok zaczyna boleć.

Co ważne, zmiana często występuje obustronnie, czyli może pojawić się na obu piętach. U części osób objawy rozwijają się powoli i miesiącami są bagatelizowane jako „naciągnięte ścięgno” albo „odciski od butów”.

Najczęściej dotyka kobiet, ale problem mają też biegacze i osoby z określoną budową stopy

Pięta Haglunda bywa kojarzona z kobietami noszącymi buty na obcasie lub z twardym zapiętkiem – stąd angielska nazwa „pump bump”. Rzeczywiście, takie obuwie może nasilać problem, bo mocno uciska tył pięty.

Ale to nie znaczy, że dotyczy wyłącznie kobiet. W grupie ryzyka są też:

• osoby w średnim wieku,
• biegacze i osoby aktywne fizycznie,
• osoby z wysokim podbiciem stopy,
• osoby z napiętym lub skróconym ścięgnem Achillesa,
• osoby z nieprawidłowym ustawieniem stopy i zaburzeniami chodu,
• osoby noszące na co dzień sztywne, twarde buty.

Specjaliści zwracają też uwagę, że pewną rolę może odgrywać predyspozycja anatomiczna, czyli po prostu budowa kości piętowej i stopy. Nie zawsze da się temu zapobiec, ale można zmniejszyć ryzyko zaostrzeń.

Im szybciej trafisz do lekarza, tym większa szansa, że obejdzie się bez operacji

Jeśli ból z tyłu pięty nie mija, nie warto czekać. Rozpoznanie zwykle zaczyna się od prostego badania: lekarz ogląda piętę, sprawdza bolesność i ocenia, czy wyczuwalna jest charakterystyczna wyniosłość kostna. Potem najczęściej zleca RTG pięty w projekcji bocznej, które pokazuje, czy kość piętowa jest nadmiernie uwypuklona. Czasem potrzebne bywa też USG lub rezonans, zwłaszcza gdy trzeba ocenić stan ścięgna Achillesa i kaletki.

Dobra wiadomość? W większości przypadków leczenie obywa się bez operacji. Najczęściej zaleca się:

• zmianę obuwia na miękkie, bez twardego zapiętka,
• podpiętki lub wkładki odciążające,
• ograniczenie aktywności, która nasila ból,
• chłodzenie bolesnego miejsca,
• leki przeciwzapalne i przeciwbólowe (zgodnie z zaleceniem lekarza),
• fizjoterapię,
• ćwiczenia rozciągające ścięgno Achillesa.

Jeśli jednak mimo kilku miesięcy leczenia ból nadal utrzymuje się i utrudnia normalne funkcjonowanie, lekarz może rozważyć zabieg chirurgiczny. Polega on zwykle na usunięciu nadmiaru kości i tkanek objętych przewlekłym stanem zapalnym. To rozwiązanie dla przypadków opornych, a nie pierwszy wybór.

Nie ignoruj sygnałów, jeśli:

• ból z tyłu pięty trwa dłużej niż kilka tygodni,
• nie możesz normalnie chodzić,
• pięta jest stale obrzęknięta i zaczerwieniona,
• ból wybudza cię lub zmusza do rezygnacji z ruchu,
• pojawia się wyraźny, twardy guzek.

Im dłużej trwa drażnienie ścięgna i kaletki, tym trudniej wyciszyć stan zapalny. A wtedy droga do zabiegu robi się niestety krótsza.

Źródła:
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/25134-haglunds-deformity
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27843738/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8290230/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36060327/