Te rejony są zagrożone brakiem pomocy medycznej na wypadek wojny. LISTA
Gdyby alarm przeciwlotniczy rozbrzmiał dziś w twojej miejscowości, czy karetka dojechałaby na czas, a szpital przyjąłby rannych? Najnowszy raport Wojskowego Instytutu Medycznego wskazuje, że aż 92 proc. polskich placówek nie jest przygotowanych do pracy w warunkach konfliktu zbrojnego. Dlatego eksperci ostrzegają: wojna mogłaby pozostawić miliony mieszkańców na „medycznej pustyni”.
- Tylko 8 proc. szpitali ma sprzęt i procedury do udzielania pomocy w razie ataku chemicznego, biologicznego, radiacyjnego lub nuklearnego (CBRN)
- Pełne systemy dekontaminacji działają zaledwie w 5 z 16 województw – reszta musiałaby ewakuować pacjentów setki kilometrów
- Województwo wielkopolskie dysponuje tylko 1,9 szpitala na 100 tys. mieszkańców – najmniej w kraju
Mapa zagrożeń: skąd znikną lekarze, skąd karetki?
Wojna zmienia geografię zdrowia. Według danych Ministerstwa Zdrowia największe braki kadrowe dotyczą medycyny ratunkowej i chorób zakaźnych – nawet 30 proc. etatów na oddziałach zakaźnych pozostaje nieobsadzonych.
Sytuację pogarsza nierównomierne rozmieszczenie infrastruktury. Na przykład w powiecie hajnowskim w województwie podlaskim działa tylko jeden szpital powiatowy; choć włączono go do pilotażowej sieci „bezpieczeństwa medycznego państwa”, w praktyce placówka może zostać szybko przeciążona przy masowym napływie rannych.
Gdzie wojna odetnie pomoc medyczną
Eksperci WIM podkreślają, że jedynie województwa mazowieckie, śląskie, dolnośląskie, małopolskie i łódzkie dysponują szpitalami z pełnym zapleczem CBRN. Pozostałe 11 regionów znalazłoby się w „medycznej luce”. Poniżej lista województw szczególnie narażonych – bazuje na braku szpitali CBRN oraz na najniższym wskaźniku liczby placówek w przeliczeniu na mieszkańców.
- Wielkopolskie – najmniej szpitali na 100 tys. mieszkańców; brak placówki CBRN.
- Pomorskie – poniżej średniej krajowej pod względem liczby łóżek; odległość do najbliższego szpitala CBRN > 300 km.
- Lubuskie – krótka linia frontu, ale niewielka sieć oddziałów ratunkowych.
- Opolskie – wysokie ryzyko „medycznych korków” wobec jednego szpitala wojewódzkiego.
- Świętokrzyskie, Kujawsko-Pomorskie, Zachodniopomorskie, Warmińsko-Mazurskie, Podlaskie, Lubelskie, Podkarpackie – nie mają pełnego systemu dekontaminacji i izolacji epidemiologicznej.
Przeczytaj też: COVID-19 w Polsce. Nowy subwariant „udaje” anginę i zaraża w ekspresowym tempie
Co oznacza brak szpitala w strefie działań
Nie chodzi tylko o najcięższe rany wojenne. Bez dostępu do oddziału internistycznego lub kardiologicznego dramatycznie rośnie śmiertelność z powodu zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu. Dla osób z cukrzycą leczenie przerwie brak insuliny, a dla pacjentów onkologicznych – radioterapia zostanie zawieszona. Nagły wzrost zachorowań psychicznych (zespół stresu pourazowego, depresja reaktywna) obciąży i tak niedoinwestowaną psychiatrię dziecięcą i dorosłych.
Lekarze ostrzegają, że w Ukrainie już w pierwszych tygodniach wojny liczba przedwczesnych zgonów z powodu chorób przewlekłych wzrosła o jedną trzecią – nie z powodu bomb, lecz przerwania ciągłości leczenia.
Co możesz zrobić, zanim zabraknie ratunku
Zanim ogłoszony zostanie stan wojenny, warto przygotować prywatne „bufory zdrowia”.
- Domowa apteczka na 30 dni. Utrzymuj zapas leków przewlekłych (np. insuliny, leków przeciwnadciśnieniowych) oraz środki pierwszej pomocy, w tym opatrunki hemostatyczne i środki odkażające.
- Mapuj alternatywne placówki. Zapisz adresy najbliższych szpitali w sąsiednich województwach i ustal ewakuacyjną „trójkę kontaktową” – osoby, które w razie potrzeby dowiozą lub przyjmą rannych.
- Szkolenie z pierwszej pomocy. Kurs podstawowy trwa kilka godzin, a według ratowników zwiększa szanse przeżycia ofiary masywnego krwotoku o 60 proc.
- Aplikacje alarmowe Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. Pozwalają lokalnie zgłaszać zapotrzebowanie na pomoc medyczną, gdy sieć 112 jest przeciążona.
Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady medycznej.
Źródła:
- Defence24. (2025). Sojusz dla zdrowia: integracja cywilno-wojskowa i medycyna taktyczna filarami odporności państwa. Pobrano z https://defence24.pl/
- TVN24. (2025, 28 sierpnia). Czy polska ochrona zdrowia jest przygotowana na wypadek wojny? Nowy raport. Pobrano z https://tvn24.pl/
- Wojskowy Instytut Medyczny. (2025). Bezpieczni w czasie kryzysu. Jak zadbać o zdrowie obywateli i żołnierzy, kiedy świat się chwieje? Pobrano z https://wim.mil.pl/
- mZdrowie.pl. (2024). Liczba szpitali i łóżek szpitalnych utrzymuje się na podobnym poziomie. Pobrano z https://www.mzdrowie.pl/
