Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie mimowolnego zaciskania i zgrzytania zębami

Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie mimowolnego zaciskania i zgrzytania zębami
pixabay
Autor Magdalena Samecka21.10.2020

Bruksizm to niekontrolowane i nieświadome zgrzytanie zębami oraz zaciskanie szczęki. Jego przyczyną jest najczęściej przewlekły stres i napięcie, choć może on być również wynikiem wad zgryzu lub niewłaściwie przeprowadzonego leczenia dentystycznego. Jak leczy się bruksizm?

Czym jest bruksizm?

Bruksizm to nieświadome zgrzytanie zębami oraz zaciskanie zębów powodujące tarcie obu łuków zębowych o siebie. Taki niekontrolowany nacisk zębów żuchwy na zęby szczęki może być przyczyną wielu dolegliwości, z czego najczęściej nie zdajemy sobie sprawy. Bruksizm jest zaliczany do parasomni, czyli zaburzeń, w których dochodzi do występowania nieprawidłowych zachowań podczas snu lub tuż po przebudzeniu. Właśnie w nocy najczęściej dochodzi do pojawiania się objawów bruksizmu.

Bruksizm może pozostać niezauważony przez dłuższy czas, ponieważ jest to działanie nieświadome spowodowane przewlekłym stresem i nadmiernym napięciem. Najczęściej zgrzytanie zębami, zwłaszcza w nocy, zauważa partner osoby dotkniętej tym problemem. Nierzadko również do rozpoznania tej dysfunkcji dochodzi podczas rutynowej wizyty u stomatologa, który zauważa znaczne zniszczenie zębów.

Bruksizm – przyczyny

Szacuje się, że bruksizm dotyka nawet 70% społeczeństwa. Najczęściej są to osoby między 25. a 45. rokiem życia, choć cierpią na niego również dzieci.

Dokładne przyczyny bruksizmu nie są poznane, przyjmuje się jednak, że głównym powodem nieświadomego zgrzytania zębami i zaciskania szczęki jest stres oraz napięcie, które generuje. Dysfunkcję tę zalicza się do chorób cywilizacyjnych, bowiem dotyka głównie osoby prowadzące aktywne życie zawodowe, przepełnione licznymi wyzwaniami i sytuacjami mogącymi generować duże napięcie nerwowe. Zaciskanie żuchwy i zgrzytanie zębami jest pewnego rodzaju sposobem na odreagowanie trudów życia codziennego.

Inne przyczyny bruksizmu to:

  • wady zgryzu,
  • dysfunkcje stawu skroniowo-żuchwowego (SSŻ),
  • nieprawidłowo przeprowadzone leczenie stomatologiczne, np. zbyt wysokie wypełnienia,
  • częste żucie gumy.

Bruksizm – objawy

Głównym i podstawowym objawem bruksizmu jest oczywiście zgrzytanie zębami, zwłaszcza w nocy oraz zaciskanie szczęki. Nie można jednak pominąć innych objawów, które mogą zwiastować bruksizm. Są one jednak na tyle nieswoiste, że często kojarzy się je z innymi schorzeniami:

  • bóle głowy,
  • bóle karku i szyi,
  • nadwrażliwość i krwawienie dziąseł,
  • bóle uszu,
  • problemy z żuciem,
  • „zużycie”, zniszczenie zębów, erozja szkliwa.

Bruksizm – leczenie

Bruksizm wymaga wizyt u kilku specjalistów. Pierwsze kroki należy skierować do stomatologa, który zdiagnozuje problem i ewentualnie zleci dalsze konsultacje, np. z ortodontą, chirurgiem szczękowo–twarzowym, fizjoterapeutą zajmującym się dysfunkcjami w obrębie stawu skorniowo–żuchwowego.

Pomocne może okazać się zakładanie na czas snu specjalnej szyny relaksacyjnej, jednak jest to leczenie objawowe, a kluczowe jest usunięcie lub zniwelowanie głównej przyczyny bruksizmu, czyli stresu. W tym celu często konieczna okazuje się wizyta u psychoterapeuty.

Bruksizm – powikłania

Zbagatelizowanie objawów bruksizmu i zbyt późna diagnoza mogą doprowadzić do poważnych powikłań, mogących znacząco pogorszyć stan zdrowia i jakość życia. Wśród powikłań bruksizmu najczęściej wyróżnia się:

  • wzmożone napięcie mięśni głowy i szyi powodujące ból głowy i mięśni karku,
  • starcie powierzchni zębów, erozję szkliwa,
  • ból szczęki i żuchwy,
  • stan zapalny jamy ustnej spowodowany nagryzaniem policzków i języka,
  • zaburzenia równowagi,
  • szumy uszne.
Następny artykuł