Daria Siemion 01.10.2025 09:23

Koniec darmowego leczenia dla Ukraińców? Prezydent podjął decyzję

Karol Nawrocki zdecydował ws. darmowego leczenia dla obywateli Ukrainy w Polsce fot. Mikołaj Bujak/KPRP

Od marca 2022 roku ukraińscy uchodźcy korzystali w Polsce z publicznej opieki zdrowotnej niemal na takich samych zasadach jak obywatele RP. Nowelizacja ustawy o pomocy Ukrainie ogranicza ten dostęp – od 1 października 2025 roku bezpłatne świadczenia będą przysługiwać tylko niektórym. Czy to realne „uszczelnienie systemu”, czy raczej ryzyko powstania luki w ochronie zdrowia?

Nowe przepisy obowiązują od 1 października 2025 r.; bezpłatne świadczenia zostaną powiązane z zatrudnieniem i składką zdrowotną
NFZ zapłacił już ponad 2,1 mld zł za leczenie obywateli Ukrainy w latach 2022-2024
Resort zdrowia liczy na 30 mln zł oszczędności do marca 2026 r., ale alarmuje o konieczności szybkiej rejestracji uchodźców w ZUS

Od 1 października wielkie zmiany dla Ukraińców w Polsce

Od początku października prawo do bezpłatnego leczenia zachowają wyłącznie obywatele Ukrainy, którzy:

są zatrudnieni na podstawie umowy o pracę, zlecenia lub prowadzą działalność gospodarczą i opłacają składkę zdrowotną;
osiągają dochód w wysokości co najmniej 50 proc. minimalnego wynagrodzenia (2 333 zł brutto w 2025 roku);
są dziećmi poniżej 18. roku życia.

Dla osób bez ubezpieczenia wyłączone zostaną m.in. operacje zaćmy, zabiegi wszczepienia endoprotez, dostęp do programów lekowych i refundacja części leków.

Ograniczenie leczenia dla Ukraińców – ile ma zaoszczędzić NFZ?

W latach 2022–2024 Narodowy Fundusz Zdrowia pokrył koszty leczenia uchodźców na łączną kwotę ponad 2,1 mld zł. Tylko w 2023 roku z pomocy skorzystało 802 tys. osób, a w pierwszym półroczu 2024 – kolejnych 523 tys.

Ministerstwo Zdrowia liczy, że nowe przepisy przyniosą oszczędności rzędu 10,8 mln zł do końca 2025 roku i 18,6 mln zł w pierwszych dwóch miesiącach 2026 roku. Resort podkreśla, że celem jest ograniczenie tzw. „turystyki świadczeniowej” i ochrona budżetu NFZ.

Jak zachować dostęp do opieki medycznej?

Jeśli jesteś obywatelką lub obywatelem Ukrainy w Polsce:

Sprawdź status ubezpieczenia – najlepiej przez profil PUE ZUS lub bezpośrednio u pracodawcy.

Zarejestruj dzieci w szkole – od 2025 roku to warunek nie tylko dla edukacji, ale także dla zachowania części świadczeń rodzinnych.

Zachowaj dokumentację zatrudnienia – umowy i potwierdzenia składek mogą być wymagane przy rejestracji do lekarza.

W razie braku ubezpieczenia – skorzystaj z punktów pomocy humanitarnej lub organizacji pozarządowych, takich jak Polski Czerwony Krzyż, które oferują podstawową pomoc medyczną.