Tak nogi wysyłają ostrzeżenie. 4 objawy zakrzepicy, których nie wolno ignorować
Zakrzepica to podstępna choroba, która każdego roku dotyka ponad 100 tysięcy Polaków. Choć często kojarzy się z podeszłym wiekiem, może zaatakować każdego – bez względu na tryb życia czy kondycję. Największym zagrożeniem jest fakt, że u niemal połowy pacjentów rozwija się bez wyraźnych sygnałów, a jej zlekceważenie może prowadzić do zatoru płucnego, który jest bezpośrednim zagrożeniem życia.
- Ból, który zmienia codzienne życie
- Asymetryczny obrzęk jako sygnał alarmowy
- Zmiany koloru i temperatury skóry
- Mechanizm powstawania i grupy ryzyka
Ból, który zmienia codzienne życie
Jednym z najbardziej charakterystycznych, a jednocześnie często mylonych z przemęczeniem objawów, jest ból nogi. W przypadku zakrzepicy nie jest to jednak zwykłe „zakwaszenie” mięśni po treningu. Pacjenci opisują go jako ból tępy, rozpierający, który lokalizuje się zazwyczaj w łydce lub pod kolanem. Charakterystyczne jest to, że dolegliwości nasilają się podczas stania lub chodzenia, a przynoszą ulgę przy uniesieniu kończyny do góry.
„O tym, że w żyle powstał zakrzep, mogą świadczyć takie symptomy, jak zaczerwienienie nogi lub przeciwnie jej bladość oraz ocieplona (lub wręcz gorąca) łydka” – mówi pani prof. Agata Bielecka-Dąbrowa, kardiolog dla medonet.pl.
Ból ten często bywa tak silny, że pacjent ma trudności z pełnym oparciem stopy na podłożu. Jeśli odczuwasz nagły, narastający dyskomfort w jednej nodze bez wyraźnego urazu, nie zwlekaj z konsultacją medyczną.
Asymetryczny obrzęk jako sygnał alarmowy
Obrzęk to drugi „żelazny” objaw, który powinien wzbudzić czujność. W zakrzepicy kluczowa jest asymetria – opuchlizna pojawia się zazwyczaj tylko w jednej nodze. Może ona obejmować okolicę kostki, podudzie lub całe udo, w zależności od tego, w którym miejscu naczynie zostało zablokowane przez skrzeplinę.
Najprostszym sposobem na sprawdzenie tego objawu jest centymetr krawiecki.
- Zmierz obwód obu łydek w tym samym miejscu.
- Różnica powyżej 3 cm między jedną a drugą nogą jest poważnym sygnałem ostrzegawczym.
- Zwróć uwagę, czy skóra na opuchniętej nodze jest napięta i błyszcząca.
Warto pamiętać, że taki obrzęk nie znika po nocy czy odpoczynku. Jeśli noga jest wyraźnie grubsza od drugiej, konieczna jest szybka diagnostyka obrazowa, taka jak USG Doppler.
Zmiany koloru i temperatury skóry
Trzecim i czwartym objawem, które idą ze sobą w parze, są zmiany wizualne oraz termiczne kończyny. Skóra nad miejscem, w którym tworzy się zakrzep, często staje się cieplejsza, a czasem wręcz gorąca w porównaniu do reszty ciała. Towarzyszy temu zmiana zabarwienia – noga może stać się zaczerwieniona, sina lub nietypowo blada.
Zmiany te wynikają z utrudnionego odpływu krwi i stanu zapalnego toczącego się wewnątrz żyły. U niektórych pacjentów żyły powierzchowne stają się bardziej widoczne, napięte i uwypuklone, ponieważ organizm próbuje przepompować krew szlakami zastępczymi. Każda nagła zmiana koloru skóry połączona z uczuciem „rozpierania” od środka powinna być powodem do niepokoju.
Mechanizm powstawania i grupy ryzyka
Zakrzepica żył głębokich polega na powstaniu skrzepliny, która zwęża lub całkowicie zamyka światło naczynia. To zjawisko niebezpieczne nie tylko ze względu na uszkodzenie nogi, ale przede wszystkim ryzyko oderwania się fragmentu zakrzepu. Taki wędrujący element może dotrzeć do płuc, powodując zator, co objawia się dusznością, bólem w klatce piersiowej i wymaga natychmiastowej hospitalizacji.
Na wystąpienie zakrzepicy szczególnie narażone są osoby:
- po przebytych operacjach lub urazach kończyn,
- podróżujące na długich trasach (np. wielogodzinne loty samolotem),
- prowadzące siedzący tryb życia lub długotrwale unieruchomione,
- zmagające się z dużą nadwagą i otyłością.
Zrozumienie tych czterech sygnałów – bólu, obrzęku, zmiany koloru i temperatury – pozwala na szybką reakcję. Wczesne wdrożenie leczenia przeciwkrzepliwego pozwala uniknąć najgroźniejszych powikłań i wrócić do pełnej sprawności.
Źródła: https://klinikaflebologii.pl/choroby/zakrzepica-zylna/zakrzepica-zyl-glebokich/, https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/deep-vein-thrombosis/symptoms-causes/syc-20352557, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK507708/