Czy wątroba naprawdę odrasta? Lekarka wyjaśnia fenomen regeneracji
Wątroba to jedyny narząd człowieka o tak niezwykłych zdolnościach regeneracyjnych, że stała się symbolem odradzającego się życia już w starożytnych mitach. Historia Prometeusza, któremu codziennie odrastała pożerana przez orła wątroba, dziś znajduje zaskakujące potwierdzenie w faktach medycznych. Współczesna transplantologia pokazuje, że ten organ rzeczywiście potrafi „czynić cuda” – nierzadko ratując życie kilku osobom jednocześnie.
Materiał powstał na podstawie wywiadu przeprowadzonego przez Ewę Basińską (Pacjenci.pl) z dr Magdaleną Cubałą-Kucharską, lekarką zajmującą się m.in. medycyną integracyjną.
- Wątroba może odrosnąć do pierwotnych rozmiarów nawet po usunięciu znacznej części tkanki.
- Polska transplantologia odnotowała przypadek, w którym jeden narząd uratował życie aż trzem pacjentom.
- Kluczowe znaczenie dla regeneracji ma nie tylko udany zabieg, ale także codzienny styl życia.
Niezwykła zdolność do regeneracji
Wątroba jest największym gruczołem w ludzkim organizmie i pełni funkcję centralnego „laboratorium chemicznego”. Odpowiada m.in. za detoksykację, metabolizm leków i hormonów oraz gospodarkę energetyczną. Jej najbardziej wyjątkową cechą pozostaje jednak zdolność do regeneracji.
Jak podkreśla dr Magdalena Cubała-Kucharska, nawet usunięcie bardzo dużej części narządu nie musi oznaczać trwałej utraty jego funkcji.
– Jeżeli usuniemy nawet 70 procent wątroby, a pozostawimy odpowiedni fragment z zachowanym unaczynieniem, narząd jest w stanie w ciągu kilku do kilkunastu tygodni wrócić do swoich pierwotnych rozmiarów – wyjaśnia lekarka.
Ta biologiczna właściwość umożliwia wykonywanie przeszczepów od żywych dawców. Pobiera się wówczas jedynie fragment wątroby, który regeneruje się zarówno u dawcy, jak i u biorcy.
Regeneracja ma jednak swoje granice. Proces ten zachodzi prawidłowo tylko wtedy, gdy tkanka wątrobowa nie jest zniszczona przez przewlekłe choroby, alkohol, toksyny środowiskowe czy długotrwałe stany zapalne.
Jeden narząd, trzy życia – polski sukces transplantologii
W rozmowie z redaktorką portalu Pacjenci.pl przywołano również wyjątkowy przykład z polskiej medycyny transplantacyjnej, który doskonale obrazuje potencjał regeneracyjny wątroby. Jeden narząd został podzielony w taki sposób, że posłużył aż trzem osobom.
– Ostatnio były w Polsce takie niesamowite historie, że przeszczep wątroby posłużył aż trzem osobom. To pokazuje, jak fantastyczne zdolności regeneracyjne ma ten narząd – mówi dr Magdalena Cubała-Kucharska.
W opisywanym przypadku fragment wątroby trafił m.in. do pacjentki po ciężkim urazie komunikacyjnym. Po spełnieniu swojej funkcji umożliwił regenerację jej własnego narządu. Teoretycznie taki fragment mógłby zostać wykorzystany ponownie, choć w praktyce medycznej są to sytuacje niezwykle rzadkie i zależne od wyjątkowego splotu okoliczności.
Jak nie zmarnować szansy na zdrowie?
Choć wątroba potrafi się regenerować, nie jest narządem niezniszczalnym. Współczesny styl życia wystawia ją na nieustanną próbę. Przetworzona żywność, nadmiar cukru, alkohol, leki oraz toksyny środowiskowe stopniowo osłabiają jej zdolności naprawcze.
– Ta tkanka wątrobowa, jeżeli jest dobrze traktowana, potrafi się regenerować, a my tymczasem najczęściej ją systematycznie niszczymy – podkreśla dr Magdalena Cubała-Kucharska.
Regeneracja wymaga odpowiednich warunków: dostępu do składników odżywczych, białka, mikroelementów oraz eliminacji czynników toksycznych. Jeśli jednak dojdzie do marskości, czyli zaawansowanego zwłóknienia tkanki, proces ten staje się nieodwracalny, a jedyną szansą na przeżycie pozostaje przeszczep.
Dbanie o wątrobę nie jest więc modą ani chwilowym trendem, lecz długofalową inwestycją w zdrowie – pozwalającą przez lata korzystać z jej niezwykłej odporności i potencjału regeneracyjnego.
Źródło: Pacjenci
