Interwencja RPO ws. procedur po utracie ciąży. Kobieta miała otrzymać polecenie zabrania ciała dziecka do domu
Rzecznik Praw Obywatelskich interweniuje w sprawie pacjentki, która po poronieniu w szpitalu miała, według jej skargi, usłyszeć od pielęgniarki polecenie zabrania ciała dziecka do domu i przechowania go w lodówce. Prokuratura prowadzi postępowanie. Biuro RPO zwróciło się o wyjaśnienia do dyrektora szpitala i do Rzecznika Praw Pacjenta.
- Według skargi pacjentka po utracie wczesnej ciąży miała zabrać ciało dziecka do domu
- W szoku umieściła ciało dziecka w lodówce; o możliwości przekazania go zakładowi pogrzebowemu dowiedziała się później
- RPO zwrócił się do dyrektora szpitala i Rzecznika Praw Pacjenta
- Sprawą zajmuje się prokuratura
- Standard opieki wymaga wsparcia psychologicznego; przepisy przewidują specjalistyczny transport zwłok
Polecenie personelu i jego skutki
Kobieta trafiła do szpitala z powikłaniami we wczesnej ciąży, która zakończyła się poronieniem. Według skargi jedna z pielęgniarek poleciła jej zabrać ciało dziecka do domu i przechowywać je w domowej lodówce.
Pacjentka była w szoku po utracie ciąży, a dodatkowo martwiła się o dzieci czekające w domu. Zastosowała się do wskazówki pielęgniarki i umieściła zwłoki dziecka w lodówce.
Konieczność przechowywania ciała dziecka w domu oraz postępowanie personelu medycznego pogłębiły cierpienie pacjentki i jej bliskich. O tym, że mogła przekazać ciało bezpośrednio zakładowi pogrzebowemu, kobieta dowiedziała się dopiero podczas kolejnej wizyty w placówce, gdy stawiła się po odbiór dokumentacji medycznej.
Sprawą zajął się Rzecznik Praw Obywatelskich
9 listopada 2026 roku Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich poinformowało o podjęciu interwencji. Komunikat nie ujawnia nazwy placówki medycznej ani dokładnej daty zdarzenia.
Biuro RPO wystąpiło do dyrektora szpitala o wyjaśnienie okoliczności zdarzenia i przedstawienie wersji placówki. Rzecznik zwrócił się także do Rzecznika Praw Pacjenta o informacje o podjętych działaniach i ocenę postępowania personelu z perspektywy praw pacjenta.
Prokuratura prowadzi postępowanie w sprawie zdarzenia.
Jakie prawa ma pacjentka po utracie ciąży?
Od 7 maja 2026 roku obowiązuje standard opieki okołoporodowej. Poronienie zaliczono w nim do sytuacji wymagających szczególnej opieki. Standard określa obowiązki personelu wobec pacjentki.
Personel ma obowiązek niezwłocznie umożliwić pacjentce skorzystanie z pomocy psychologicznej oraz wsparcia bliskich, jeśli tego chce. Standard zaleca też, by – o ile pozwala na to stan zdrowia i na jej życzenie – dać jej czas na oswojenie się z wiadomością o utracie ciąży. Dopiero później należy przekazać szczegółowe informacje.
Pracownicy szpitala mają także wyjaśnić pacjentce jej prawa i wskazać miejsca, w których może uzyskać dalsze wsparcie. Obecne przepisy nie dają podstaw do wymagania od pacjentki, by zabierała ciało dziecka do domu i przechowywała je we własnym zakresie. Rozporządzenie przewiduje przewóz zwłok specjalnie do tego przeznaczonym środkiem transportu. Osobna procedura dotyczy badań genetycznych: na prośbę pacjentki szpital wydaje odpowiednio zabezpieczony materiał z poronienia. Zobacz także: Dlaczego zamachowiec z Krakowa zmarł mimo kamizelki kuloodpornej? Wyjaśniamy możliwe przyczyny
Procedury pochówku i transportu zwłok
Przepisy o pochówku dotyczą także dzieci martwo urodzonych. W przepisach dotyczących zwłok i pochówku ciało dziecka martwo urodzonego uznaje się za zwłoki bez względu na czas trwania ciąży. Rodzice mogą zorganizować pochówek niezależnie od tygodnia utraty ciąży.
Przewożenie zwłok wymaga specjalnie przeznaczonego do tego środka transportu. Rodzina może uzgodnić ze szpitalem odbiór ciała przez wybrany zakład pogrzebowy, bez zabierania go w tym celu do domu. Osoba uprawniona może złożyć wniosek o kartę zgonu do pochówku bez konieczności uzyskiwania adnotacji urzędu stanu cywilnego o zarejestrowaniu zgonu.
Przepisy wymagają przechowywania zwłok w chłodnym miejscu, w warunkach chroniących je przed uszkodzeniem i zabezpieczających otoczenie przed szkodliwym wpływem. Ustawa przewiduje ogólną zasadę usunięcia zwłok z mieszkania najpóźniej po 72 godzinach od zgonu, w celu pochówku albo złożenia w domu przedpogrzebowym lub kostnicy.
Raport Najwyższej Izby Kontroli z czerwca 2026 roku wykazał uchybienia w opiece w szczególnych sytuacjach położniczych w 8 spośród 14 skontrolowanych placówek z oddziałami ginekologiczno-położniczymi i neonatologicznymi. W 3 placówkach kontrolerzy stwierdzili nieprawidłowości w postępowaniu z ciałami dzieci martwo urodzonych.
Źródła: Rzecznik Praw Obywatelskich, Najwyższa Izba Kontroli
