Ten rak przez lata nie daje objawów. Wykryć może go darmowe badanie z NFZ

Rak prostaty — dlaczego tak trudno go wykryć?

Gruczoł krokowy powiększa się wraz z wiekiem, a rak rozwija się w nim powoli i bezobjawowo. Dopiero w późniejszych stadiach pojawiają się: częstomocz nocny, słabszy strumień moczu, krwiomocz czy ból kręgosłupa przy przerzutach do kości. W Polsce co roku diagnozuje się ok. 22 500 nowych przypadków — to ponad 20 proc. wszystkich męskich nowotworów. Mimo postępów w leczeniu liczba zgonów wzrosła w ostatnich latach z 4 876 do 5 748, co czyni nas jedynym krajem UE z trendem w górę. Sprawdź też: Ten rak to podstępny zabójca mężczyzn. Często pierwsze objawy dają dopiero przerzuty

Darmowe badanie PSA na NFZ – jak z niego skorzystać?

Od maja 2025 r. w programie „Moje Zdrowie” każdy mężczyzna może zrobić bezpłatne oznaczenie PSA — prostego markera nowotworowego z krwi. Wystarczy wypełnić krótką ankietę online lub w POZ, a w ciągu 30 dni NFZ organizuje pobranie i konsultację z lekarzem. Europejskie badanie przesiewowe potwierdziło, że regularne testy PSA obniżają śmiertelność o 13 proc.

Przeczytaj też: Profilaktyka raka prostaty - jakie badania wykonywać i jak często? Ekspert tłumaczy

Wczesne wykrycie ratuje co ósmego chorego — kiedy iść do urologa?

Europejskie Towarzystwo Urologiczne zaleca pierwsze badanie PSA w wieku 45 lat dla mężczyzn z grupy ryzyka (rak prostaty u ojca lub brata) i 50 lat dla pozostałych. Utrzymywanie PSA w kalendarzu pozwala wyłapać raka na etapie ograniczonym do gruczołu, kiedy 5-letnie przeżycie przekracza 95 proc.; w stadium rozsiewu spada ono poniżej 35 proc. Jeśli zauważysz zmianę w oddawaniu moczu lub ból kości, nie czekaj — skierowanie do urologa może przesądzić o rokowaniach.

Przeczytaj również: Dlaczego rak jest chorobą śmiertelną? Cztery zmiany, które w końcu wyniszczają organizm