Obserwuj nas na:
Pacjenci.pl > Strefa lekarzy > Paragony fiskalne zawierają dużo szkodliwego dla zdrowia BPA. Eksperci chcą, by wycofano je z użytku
Marta Uler
Marta Uler 23.01.2025 07:00

Paragony fiskalne zawierają dużo szkodliwego dla zdrowia BPA. Eksperci chcą, by wycofano je z użytku

Paragony fiskalne zawierają dużo szkodliwego dla zdrowia BPA. Eksperci chcą, by wycofano je z użytku
Fot. Canva/Kanawa_Studio/Getty Images

W paragonach obecna jest niebezpieczna substancja – bisfenol A, czyli BPA. Stanowi ona dla nas zagrożenie, a zwłaszcza dla tych osób, które pracują np. w kasach, gdzie nieustannie mają kontakt z paragonami.

BPA to substancja endokrynnie czynna, co oznacza, że zakłóca działanie hormonów, a zwłaszcza estrogenu. Może to prowadzić do licznych problemów zdrowotnych, w tym do nowotworów. Krajowa Sekcja Pracowników Handlu NSZZ „Solidarność” zapowiedziała, że wystąpi o wycofanie ich z użycia.

BPA w paragonach to duże zagrożenie dla zdrowia

Podczas konferencji prasowanej w Warszawie dr n. med. Aleksandra Rutkowska z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego ostrzegła, że ciągłe narażenie na kontakt z bisfenolem A (BPA), który znajduje się, m.in. w paragonach fiskalnych, może zwiększać ryzyko chorób cywilizacyjnych takich jak niepłodność, otyłość, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia rozwoju płodu, a także nowotwory, takie jak rak piersi u kobiet, czy rak prostaty u mężczyzn.

Dr Rutkowska wraz z zespołem DetoxED, złożonym z naukowców z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego oraz Politechniki Gdańskiej, przebadała paragony z ośmiu sieci handlowych. Tylko w jednym z nich nie stwierdzono bisfenolu A, ale możliwe, jak powiedziała w rozmowie z PAP, że zastosowano w nim inną, podobną substancję. W pozostałych wykryto od około 11 do 22 mg/g BPA w paragonach. To sporo – zdaniem specjalistki.

Paragony fiskalne zawierają dużo szkodliwego dla zdrowia BPA. Eksperci chcą, by wycofano je z użytku
Fot. Freepik

Gdzie kryje się bisfenol A?

BPA jest obecne w wielu przedmiotach codziennego użytku, np. w opakowaniach do płyt CD, w sprzęcie elektronicznym, w polimerach używanych do wyścielania wnętrz puszek, kartonach służących do przechowywania żywności, w papierze z błyszczącą powłoką, w plastikowych butelkach, a także plombach dentystycznych i soczewkach kontaktowych.

Powszechnie występuje także w papierze do drukowania paragonów fiskalnych. Na szkodliwe działanie BPA narażeni są więc w dużej mierze pracownicy handlu, a zwłaszcza kasjerzy. Jeden kasjer lub kasjerka przez 8 godzin pracy styka się z co najmniej czterystoma paragonami. Te osoby są bardzo mocno eksponowane na działanie BPA.

Dr Rutkowska powiedziała, że co prawda, nie badała, w jakim stopniu bisfenol A w paragonach przenika do organizmu pracowników, ale stwierdziła, że: "Takie badania były jednak prowadzone w innych krajach i wykazały, że pracownicy mający często kontakt z paragonami, wykazują w organizmie wyższą zawartość tej substancji".

Podstępny BPA

BPA jest substancją endokrynnie czynną, a więc taką, która naśladuje działanie estrogenów, żeńskich hormonów płciowych. „Ponieważ substancja ta nie wykazuje działania toksycznego, lecz działa jak hormon, jej skutki nie muszą być od razu widoczne, a dopiero po pewnym czasie" – powiedziała dr Rutkowska

Krajowa Sekcja Pracowników Handlu NSZZ "Solidarność" zapowiedziała, że wystąpi o wycofanie z użycia paragonów z BPA. Rozwiązaniem mogłoby też być wprowadzenie dla pracowników rękawiczek ochronnych oraz maseczek na twarz, choć oczywiście bardziej kłopotliwym. Natomiast najlepszym wyjściem z sytuacji byłoby przejście na e-paragony.

Jak działa biosfenol A?

Wchłanianie BPA przez skórę może być nawet groźniejsze niż jego spożycie, ponieważ omija w ten sposób wątrobę, która normalnie pomaga je neutralizować. Ryzyko zwiększa się, gdy:

  • często dotykasz paragonów często (np. pracujesz jako kasjer),
  • masz wilgotne dłonie lub stosujesz kremy do rąk,
  • po kontakcie z paragonem sięgasz po jedzenie.

Jak się chronić przed BPA z paragonów?

  • nie trzymaj paragonów w dłoniach dłużej niż to konieczne,
  • nie zgniataj ich, nie dawaj dzieciom do zabawy,
  • myj ręce po kontakcie z paragonem, zwłaszcza przed jedzeniem,
  • jeśli pracujesz w sklepie, używaj rękawiczek lub unikaj bezpośredniego kontaktu.

Zobacz także:

Ten papier jest toksyczny. Nigdy nie piecz na nim w ten sposób

Trujące fumiganty w domach nie są pod kontrolą. Dochodzi do dramatycznych sytuacji

Polacy kupują tę rybę w puszkach na potęgę. Eksperci alarmują, że zawiera rtęć

Marta Uler
O autorze
Marta Uler
Redaktor Pacjenci

Z wykształcenia dziennikarka. Po studiach ukończyła podyplomowo dietoterapię i psychodietetykę, a także kurs dietetyki i odchudzania. W swoich artykułach łączy wiedzę z zakresu zdrowia fizycznego, psychicznego i świadomego odżywiania. Pisze o chorobach, jedzeniu, stresie, odporności, a także o tym, jak codzienne wybory wpływają na nasze samopoczucie i energię do życia. 

Zobacz wszystkie artykuły autora >
Wybór Redakcji
praca L4
Długie L4 może skończyć się utratą pracy. Lepiej nie przekraczać tego limitu
wycofana herbata
GIS wycofuje popularną herbatę ziołową. Wykryto toksyny uszkadzające wątrobę
ZUS
155 tys. Polaków mniej w rok. GUS podał dane, składki ZUS pójdą w górę
orzechy
Te orzechy pomagają na tarczycę, ale mogą być toksyczne. Sprawdź kraj pochodzenia
Jest tak samo szkodliwy jak azbest. Liczba zgonów na nowotwory z nim związane podwoiła się
Jest tak samo szkodliwy jak azbest. Liczba zgonów na nowotwory z nim związane podwoiła się
None
Czy wiesz, jak pielęgnować skórę latem? Sprawdź się w naszym QUIZ-ie
Wybór Redakcji
Pacjenci.pl
Obserwuj nas na: