Kardiologia

Współczesna medycyna przestaje patrzeć na wysoki cholesterol wyłącznie jako na problem osób starszych. Najnowsze zalecenia amerykańskich towarzystw kardiologicznych rzucają nowe światło na profilaktykę chorób układu krążenia. Sugerują, że dbanie o czyste tętnice należy zacząć dekady wcześniej niż dotychczas. Zmiana ta wynika z rosnącej wiedzy o tym, jak niszczący wpływ na nasze naczynia krwionośne ma wieloletnie zaniedbanie gospodarki lipidowej.Lekarze kardiolodzy sugerują rozpoczęcie terapii obniżającej cholesterol u wybranych osób już po dwudziestym roku życiaNowa strategia opiera się na ocenie ryzyka chorób serca w perspektywie trzydziestu lat, a nie tylko dekadyDługotrwała ekspozycja na wysoki poziom frakcji LDL powoduje nieodwracalne zmiany w ścianach naczyń krwionośnychStatyny są rozważane jako wsparcie dla pacjentów z wynikiem LDL powyżej 160 mg/dl oraz obciążonym wywiadem rodzinnymPodstawą dbania o serce pozostaje zdrowy styl życia obejmujący dietę oraz regularny ruch

Miażdżyca dotyczy niemal 90% dorosłych Polaków. Choroba przez lata nie daje objawów, by nagle doprowadzić do zawału lub udaru. Warto poznać konkretne symptomy i listę badań, które należy wykonać, aby uratować swoje życie.Blaszka miażdżycowa zwęża światło tętnic, prowadząc do niedotlenienia kluczowych narządów.Chromanie przestankowe, czyli ból łydki przy chodzeniu, to typowy objaw niedokrwienia nóg.Badanie USG Doppler oraz lipidogram to fundamenty diagnostyki układu krążenia.

Ucisk w klatce piersiowej, duszność, ból jak przy zawale – a wyniki badań nie pokazują zwężeń w tętnicach. Coraz częściej lekarze rozpoznają tzw. kardiologiczny zespół X, który dotyczy głównie kobiet i bywa długo bagatelizowany. Choć duże naczynia są prawidłowe, serce wciąż może cierpieć z powodu zaburzeń w mikrokrążeniu.

Zbyt wysoki poziom cholesterolu dotyczy już większości naszego społeczeństwa. Statystyki są nieubłagane – problem ten dotyka aż 70 proc. Polaków, a powikłania miażdżycy stanowią jedną z głównych przyczyn zgonów w kraju. Aby skutecznie walczyć z tą plagą, Polskie Towarzystwo Lipidologiczne zaprezentowało nowe wytyczne, które stawiają na ścisłą współpracę lekarzy różnych specjalizacji oraz większą aktywność samych pacjentów.Skala problemu i zagrożenia dla zdrowia PolakówNowe podejście do leczenia i diagnostykiRola specjalistów oraz codzienne nawyki pacjentaWalka z mitami i rzetelna edukacja zdrowotna

Leczenie nadciśnienia jest banalnie proste – tak twierdzą lekarze. Są nowoczesne preparaty, dzięki którym ciśnienie tętnicze krwi można obniżyć do właściwej normy. Jest tylko jeden warunek, jaki trzeba spełnić – chory musi te leki przyjmować, a statystycznie robi to tylko co trzeci. Psycholog radzi, jak uszyć terapię na miarę. Współpraca pacjent-lekarz często opiera się na wstydzie i ukrywaniu braku dyscypliny, co utrudnia skuteczne leczenie bezobjawowego nadciśnieniaOsoby przed 40. rokiem życia to najtrudniejsza grupa w terapii, którą bardziej niż wizja odległego udaru mogą przekonać argumenty o bieżącej jakości życia, np. sprawności seksualnejKluczem do sukcesu jest partnerska relacja, precyzyjne zalecenia dopasowane do stylu życia pacjenta oraz budowanie motywacji opartej na wsparciu bliskich (program "Misja 50/30")

Nadciśnienie tętnicze to podstępne schorzenie, które przez lata niszczy serce, nerki i mózg, nie dając przy tym wyraźnych sygnałów ostrzegawczych. Szacuje się, że problem ten dotyczy nawet co trzeciego dorosłego człowieka i stanowi jedną z głównych przyczyn udarów oraz zawałów. Najnowsze wytyczne amerykańskich organizacji kardiologicznych wprowadzają rygorystyczne zasady, które mają na celu jeszcze skuteczniejszą ochronę naszego zdrowia i życia poprzez wczesną profilaktykę i zdecydowane działania.Nowe podejście do diagnozy i leczenia farmakologicznegoSześć fundamentów walki z wysokim ciśnieniemRola diety i ograniczenia używek w terapiiAktywność fizyczna oraz kontrola stresu

Niewydolność serca to stan, w którym nasz najważniejszy mięsień nie ma wystarczającej siły, by przepompować krew do wszystkich narządów. Choć brzmi to groźnie, wczesne rozpoznanie problemu pozwala na skuteczne leczenie i powrót do aktywnego życia. Wiele osób myli pierwsze sygnały choroby ze zwykłym przemęczeniem lub procesem starzenia, co jest niebezpieczną pułapką. Kluczem do sukcesu jest tu czujność i zrozumienie mechanizmu tej choroby, która często rozwija się w ukryciu, by uderzyć z dużą siłą w najmniej spodziewanym momencie.Specyfika rozwoju niewydolności sercaPierwsze sygnały związane z wydolnością fizycznąWidoczne objawy zastojowe i brzuszneParametry tętna oraz symptomy nietypowe

Nadciśnienie tętnicze stało się najpoważniejszym wyzwaniem zdrowotnym współczesnej Polski. Dotyka niemal co trzeciego obywatela. Mimo powszechnego dostępu do diagnostyki, choroba ta wciąż pozostaje „cichym zabójcą”, który latami niszczy naczynia krwionośne, prowadząc do tragicznych w skutkach udarów i zawałów. W odpowiedzi na tę kryzysową sytuację, polscy kardiolodzy i eksperci medyczni inaugurują ambitną strategię „Misja 50/30”, której celem jest radykalna poprawa skuteczności leczenia i uratowanie tysięcy istnień ludzkich poprzez nowoczesne podejście do terapii i edukacji pacjentów.Skala epidemii nadciśnienia tętniczego w PolscePrzyczyny nieskuteczności dotychczasowych metod leczeniaZałożenia i cele strategii Misja 50/30Korzyści płynące z wczesnej diagnostyki i nowoczesnej farmakoterapii

W ostatnich latach lekarze alarmują: nadciśnienie u młodych dorosłych rośnie w zastraszającym tempie. Najnowsze badania pokazują, że problem nie dotyczy już tylko osób po czterdziestce — coraz częściej diagnozuje się je nawet u osób w wieku 18–30 lat. Co gorsza, znacząca część przypadków ma konkretną, często poważną przyczynę, której nie wolno ignorować.Poniżej przedstawiamy najważniejsze wyniki badań oraz sygnały ostrzegawcze, na które trzeba zwrócić uwagę.

Nadciśnienie tętnicze stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia, ponieważ może prowadzić do wielu stanów bezpośrednio zagrażających życiu, w tym przede wszystkim zawału serca i udaru mózgu. Mimo to wiele osób je lekceważy, nie przestrzega zaleceń lekarza i nie kontroluje ciśnienia tak często, jak byłoby to wskazane.Tymczasem zauważając „epizody” wyższego ciśnienia – nawet tylko nieznacznie przekraczającego wzorcowe 120/80 mmHg – powinniśmy poinformować o tym lekarza. Jest to szczególnie ważne teraz, gdy wprowadzono nową kategorię związaną z nadciśnieniem, tzw. podwyższone ciśnienie tętnicze.Nowe wytyczne ESC zmieniają podejście do „podwyższonego” ciśnienia i mogą wpłynąć na sposób leczenia milionów pacjentówSprawdź, dlaczego nawet pozornie prawidłowe ciśnienie może oznaczać wyższe ryzyko chorób sercowo-naczyniowychDowiedz się, kto trafia do grupy ryzyka i jakie zmiany w stylu życia zalecają kardiolodzy, zanim pojawi się pełnoobjawowe nadciśnienie

Czasem drobny szczegół pod paznokciami potrafi powiedzieć więcej o kondycji organizmu niż rozbudowane badania. Czerwone, pionowe kreski pod kilkoma paznokciami stóp łatwo uznać za pamiątkę po zbyt ciasnych butach. Tymczasem kardiolodzy podchodzą do nich z wyjątkową czujnością – i mają ku temu ważny powód.Jednoczesne pojawienie się kilku czerwonych kresek pod różnymi paznokciami to sygnał, by nie zwlekać z wizytą u lekarzaW niektórych przypadkach mogą zwiastować poważny stan zapalny toczący się w jednym z kluczowych narządówWczesna diagnostyka pozwala w 80 % przypadków uniknąć trwałej niewydolności serca 

Czy podniesienie nogi może ujawnić miażdżycę i zbyt wysoki poziom „złego” cholesterolu? Tak – i nie potrzeba do tego specjalistycznego sprzętu. Domowy test pozwala wykryć pierwsze oznaki choroby tętnic obwodowych.Prosty test uniesienia nogi może pomóc wykryć miażdżycę i zablokowane tętnice w domowych warunkachZmieniony kolor skóry stopy po uniesieniu to możliwy objaw choroby tętnic obwodowych (PAD)Domowy test Buergera pozwala rozpoznać pierwsze oznaki złego krążenia spowodowanego wysokim cholesterolem

Zawał serca to nagły stan, który wymaga szybkiej reakcji i podstawowej wiedzy, by go rozpoznać. Niestety, nie wszystkim udaje się go przeżyć. W naszym artykule wyjaśniamy, czym jest zawał, jak często dotyka Polaków, jakie sygnały mogą pojawić się nawet miesiąc wcześniej oraz po czym poznać, że zawał właśnie się rozwija.Zawał serca rocznie dotyka ok. 70 tys. PolakówNie wszystkim udaje się przeżyćKluczowe znaczenie ma profilaktyka i wczesne rozpoznanie objawów

W mediach społecznościowych coraz częściej pojawia się teza, że to homocysteina, a nie cholesterol, jest głównym czynnikiem ryzyka chorób serca. Zyskuje ona miano „czynnika spustowego” zawału. Prof. Maciej Banach w rozmowie z Ewą Basińską zdecydowanie prostuje ten pogląd: homocysteina nie jest elementem profilu lipidowego, a jej rola w chorobach sercowo-naczyniowych nie została potwierdzona w zaawansowanych badaniach klinicznych. Koncentracja na homocysteinie kosztem klasycznych zaburzeń lipidowych jest poważnym błędem – zwłaszcza w obliczu rosnącego problemu przedwczesnych zawałów sercaInterwencje obniżające homocysteinę (np. suplementacja kwasem foliowym) nie zmniejszyły ryzyka sercowo-naczyniowegoPrzedwczesny zawał dotyczy nawet co piątego–szóstego pacjenta (mężczyzn poniżej 55 lat i kobiet poniżej 60 lat)W największych analizach naukowych homocysteina nie jest uznawana za istotny, niezależny czynnik ryzyka zawału

Statyny to grupa leków owiana największą liczbą mitów i fałszywych informacji w przestrzeni publicznej. W efekcie wielu pacjentów obawia się ich stosowania. Tymczasem fakt, że statyny przyjmuje prezydent Stanów Zjednoczonych – osoba będąca pod stałą i ścisłą kontrolą medyczną – powinien raz na zawsze rozwiać wątpliwości co do ich bezpieczeństwa i skuteczności. Obok sartanów, statyny uchodzą za najbezpieczniejsze leki stosowane w kardiologii – bezpieczniejsze nawet niż aspiryna czy leki przeciwarytmiczne.Materiał powstał na podstawie rozmowy Ewy Basińskiej z prof. Maciejem Banachem – kardiologiem, lipidologiem i prezesem Polskiego Towarzystwa Lipidologicznego.Statyny, podobnie jak wszystkie leki, mają potencjalne działania niepożądane, ale te potwierdzone występują u niewielkiego odsetka pacjentów Ryzyko wystąpienia nowych przypadków cukrzycy, będące jednym z mitów otaczających statyny, jest pięć razy mniejsze niż korzyści wynikające z ich stosowania Brak świadomości zagrożeń związanych z wysokim cholesterolem oraz fakt konieczności przyjmowania leków przewlekle sprawiają, że pacjenci szukają w internecie uzasadnienia dla niestosowania się do zaleceń

Wyciągi z naparstnicy ratowały serca, zanim w terapii pojawiły się „beta-blokery” czy flozyny. Później glikozydy trafiły do lamusa – aż do tegorocznego Kongresu Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC). Dziesięcioletnie badanie DIGIT-HF udowodniło, że digitoksyna – „starsza siostra” digoksyny – realnie poprawia przeżycie pacjentów z zaawansowaną niewydolnością serca.Digitoksyna w badaniach obniżyła łączny wskaźnik zgonu i hospitalizacji o 18% (hazard ratio 0,82; 95 % CI 0,69–0,98; p = 0,03) w porównaniu z placeboLek jest tani i metabolizowany głównie w wątrobie, dlatego sprawdza się nawet u chorych z upośledzoną funkcją nerekEksperci ESC wskazują, że glikozyd może być rozważany przy przyszłych aktualizacjach zaleceń terapeutycznych, jednak Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne nie ogłosiło oficjalnie decyzji o jego włączeniu

Dwa palce przyłożone do nadgarstka i pół minuty spokoju wystarczą, by podsłuchać, jak naprawdę pracuje serce. Puls, czyli liczba jego uderzeń w ciągu minuty, działa jak prosty domowy „monitor” krążenia: gdy zwalnia poniżej 50 uderzeń, może sygnalizować osłabienie węzła zatokowego lub działanie leków. A kiedy bez wysiłku przyspiesza powyżej 100, często ostrzega o gorączce, nadczynności tarczycy albo rozwijającej się arytmii. To naprawdę warto wiedzieć.Tętno spoczynkowe w przedziale 60–100 uderzeń/min jest uznawane za prawidłowe u dorosłych; u sportowców bywa niższe Wartości >100 lub <50 uderzeń/min w spoczynku to sygnał ostrzegawczy i wymagają konsultacji lekarskiej, szczególnie jeśli towarzyszą im inne objawy Puls powyżej 190 uderzeń/min z zawrotami głowy lub dusznością wymaga pilnej interwencji

Nie każdy zawał serca objawia się filmowym bólem w klatce piersiowej i dramatycznym upadkiem na ziemię. W rzeczywistości, wiele zawałów przebiega w sposób cichy, skrywając się za mało charakterystycznymi sygnałami. Te „nieme” objawy są szczególnie niebezpieczne, ponieważ bywają lekceważone lub mylone z innymi schorzeniami. Oto pięć sygnałów, których nie wolno ignorować.Zawał serca może objawiać się nietypowo, bez bólu w klatce piersiowej Przewlekłe zmęczenie, duszność, niestrawność czy ból w nietypowych miejscach to potencjalne sygnały ostrzegawcze Kobiety, osoby starsze i chorzy na cukrzycę są szczególnie narażeni na tzw. nieme zawały W razie wątpliwości nie zwlekaj – szybka konsultacja z lekarzem może uratować życie

Wiele osób tego nie wie, ale dzieci też mogą mieć udar. Niestety, ponieważ jest rzadki – występuje u 0,56–2,4 na 100 tysięcy dzieci – bywa rozpoznawany zbyt późno. Wyjaśniamy, jakie są jego objawy i co robić, gdy zauważymy je u naszej pociechy.Udar mózgu kojarzy się głównie z osobami starszymi, ale może wystąpić również u dzieci – nawet niemowlątObjawy udaru u dziecka to m.in. nagłe zaburzenia mowy, asymetria twarzy (np. opadanie kącika ust) oraz niedowład jednej strony ciałaInne symptomy to silny, nagły ból głowy i zaburzenia widzenia. Udar dziecięcy wymaga natychmiastowej reakcji – w razie niepokojących objawów dzwoń na 112U dzieci występują zarówno udary niedokrwienne, jak i krwotoczne, przy czym te pierwsze stanowią około połowy wszystkich przypadków. Przyczyną udaru u najmłodszych mogą być m.in. wady serca, choroby zapalne, zakażenia, zaburzenia krzepnięcia czy choroby genetyczne – w wielu przypadkach nie udaje się jednak ustalić jednoznacznego źródła. 

Zakrzepica żył głębokich (ZŻG) to podstępna choroba, która często rozwija się w ciszy, dając niespecyficzne objawy. Jej powikłania, takie jak zatorowość płucna, mogą zagrażać życiu. Kluczem do zrozumienia jej genezy jest tzw. triada Virchowa – zestaw trzech czynników sprzyjających tworzeniu się skrzeplin w naczyniach żylnych. Dowiedz się, co powinno wzbudzić czujność i jak rozpoznać pierwsze symptomy tej choroby.Zakrzepica rozwija się na skutek triady Virchowa: uszkodzenia naczyń, wolnego przepływu krwi i nadkrzepliwościTypowe objawy to ból, obrzęk i zaczerwienienie kończyny, często jednostronneRyzyko ZŻG rośnie m.in. po operacjach, w czasie unieruchomienia i przy stosowaniu hormonów

Zatorowość płucna to stan zagrażający życiu. Niestety, problemy z jej rozpoznaniem mogą mieć nawet doświadczeni lekarze. Zdarza się, że chorzy słyszą błędną diagnozę i są odsyłani do domu. To błąd, który może kosztować życie. Jakie sygnały mogą świadczyć o rozwijającym się zatorze płucnym? Dowiedz się, na co zwrócić szczególną uwagę.

W 2024 roku na udar mózgu zmarło około 30 tys. Polaków – to jedna z najczęstszych przyczyn zgonów. Dopadający znienacka, odbierający życie w kilka minut, przeraża. Jego objawy są nietypowe, można powiedzieć, że dziwaczne. Po czym poznać, że ktoś ma udar? Ta wiedza może przydać się również Tobie.  

Pod koniec marca br. w I Katedrze i Klinice Kardiologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego wykonano trzy zabiegi przezcewnikowej implantacji zastawki trójdzielnej metodą TTVI (Transcatheter Tricuspid Valve Implantation). Wszystkie zabiegi okazały się sukcesem.

Choroby układu krążenia, takie jak niedokrwienna serca, zawał mięśnia sercowego oraz udary mózgu, stanowią główną przyczynę zgonów w Polsce. Co gorsza, w najbliższych dniach należy spodziewać się wzrostu liczby zawałów. Wszystko z powodu weekendowej zmiany czasu.

Zawał serca większości z nas kojarzy się z silnym bólem w klatce piersiowej. Zdarza się jednak, że przebiega cicho, nie dając wyraźnych objawów. Taki zawał serca jest jeszcze gorszy, bo trudniejszy do wykrycia, a również powodujący martwicę. Jak go rozpoznać, aby znaleźć pomoc na czas? Oto 7 objawów "cichego" zawału serca.

Choroby układu krążenia stanowią główną przyczynę zgonów w kraju i na całym świecie. W Polsce z ich powodu umiera 178 tys. osób każdego roku. Pod względem umieralności na choroby układu sercowo-naczyniowego przodujemy na tle innych krajów europejskich.

Czy złamane serce może boleć? Okazuje się, że tak. Ból wywołany rozstaniem może do złudzenia przypominać zawał serca. Syndrom takotsubo występuje jednak nie tylko i nie u wszystkich osób, które doznały zawodu miłosnego. Najczęściej wywołuje go stres, ale może też wystąpić w wyniku przeżywania innych silnych emocji, nawet radości.Syndrom złamanego serca został opisany po raz pierwszy w 1990 roku przez japońskiego naukowca Hikaru Sato. Określenie „zespół takotsubo” odwołuje się do tradycyjnego narzędzia, wykorzystywanego w tym rejonie świata do połowu ośmiornic. Skąd takie skojarzenie? Obraz lewej komory serca dotkniętego syndromem przypomina kształtem właśnie takotsubo – naczynie o dużym, okrągłym dnie i wąskiej szyjce.

Sklasyfikowany w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób ICD-10 pod kodem I46.1, nagły zgon sercowy (NZS) jest nieoczekiwanym zgonem, poprzedzonym nagłym zatrzymaniem krążenia (NZK) (I46), które nie zostało w porę przywrócone. Komu zagraża nagły zgon sercowy i jakie są możliwości zabezpieczenia przed nim pacjentów w Polsce w 2025 roku, wyjaśniają eksperci Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.