Rodzinna hipercholesterolemia (FH) to genetycznie uwarunkowana choroba, która sieje spustoszenie w organizmie. Osoby z FH żyją średnio o 15–20 lat krócej, a ryzyko chorób sercowo-naczyniowych już w wieku 20 lat jest u nich nawet 100 razy większe niż u osób zdrowych. Przesiewowe badanie cholesterolu u dzieci w wieku sześciu lat, o które zabiega Polskie Towarzystwo Lipidologiczne, to ogromna szansa na wczesne rozpoznanie i skuteczne leczenie tej choroby.W Polsce FH może dotyczyć nawet 150 tys. osób, a na świecie około 30 milionówU pacjentów z FH w wieku 40–50 lat ryzyko zgonu z powodu chorób sercowo-naczyniowych jest 5–7 razy wyższePowszechny screening sześciolatków to klucz do wczesnego wykrycia i wdrożenia skutecznej terapii
U niemal każdej osoby, która doświadczyła zawału lub udaru, incydent sercowo-naczyniowy poprzedzało pojawienie się „czerwonych flag” w wynikach badań lub stylu życia. Najnowsza analiza obejmująca ponad 9 mln mieszkańców Korei Południowej i tysiące osób w USA pokazuje, że takie zdarzenia nie rzadko pojawiają się znikąd. Sprawdź, które sygnały ostrzegawcze można – i warto – wyłapać wcześniej.U 99% pacjentów przed pierwszym zawałem lub udarem stwierdzono co najmniej jeden modyfikowalny czynnik ryzykaNadciśnienie tętnicze było najczęstsze: 95% przypadków w Korei i 93 % w USABadacze mówią o „oknie ostrzegawczym”, w którym zmiana stylu życia może odwrócić bieg wydarzeń
Sezon przeziębień i grypy można uznać za oficjalnie rozpoczęty. Dzieci wymieniają się zarazkami w szkołach i przedszkolach, dorośli – w zatłoczonych autobusach i w biurach. W takich warunkach infekcji raczej nie da się uniknąć! Wielu można jednak zapobiec, lub sprawić, że będą przebiegały łagodniej. Jak skutecznie zadbać o organizm, by nie dać się infekcjom? Odpowiedź nie jest prosta, bo odporność to system złożony i wymagający troski na wielu poziomach. Warto jednak wiedzieć, że poza dietą, snem i aktywnością fizyczną, istnieją bardzo dobre preparaty z apteki, które mogą być dla nas wsparciem w tym trudnym okresie. O tym, które z nich rzeczywiście działają, opowiada Izabela Baj, farmaceutka i dyrektor ds. opieki farmaceutycznej Gemini.Jesienią układ immunologiczny pracuje ciężej, a spadek odporności wynika m.in. z mniejszej ilości światła słonecznego i częstszego przebywania w zamkniętych pomieszczeniachFundamentem odporności jest styl życia – dieta, sen, aktywność fizyczna i redukcja stresuSpośród preparatów aptecznych najskuteczniejsze i najlepiej przebadane są witamina D, witamina C, cynk, probiotyki i kwasy omega-3Coraz większą popularność zyskują betaglukan, colostrum i laktoferyna, choć ich skuteczność nie jest jeszcze tak dobrze potwierdzona, jak klasycznych preparatów
Zanim na dobre włączymy grzejniki, warto się przygotować. Sezon grzewczy niesie ze sobą zagrożenia dla zdrowia: suche powietrze, zanieczyszczenia, wahania temperatur. Podpowiadamy, jak zadbać o dom i codzienne nawyki, aby zmniejszyć ryzyko dolegliwości i poprawić komfort życia. Zwracamy uwagę zarówno na kwestie techniczne, jak i zdrowotne – zwłaszcza u osób szczególnie wrażliwych.• Jak ogrzewanie wpływa na nasze zdrowie• Jak kontrolować wilgotność i wietrzenie mieszkania• Jak wybrać bezpieczne źródło ciepła i dbać o instalację• Jak chronić osoby wrażliwe – dzieci, seniorów i alergików
Jesień to czas, kiedy twój organizm potrzebuje szczególnego wsparcia. Spadek temperatury, krótsze dni i mniejsza ilość słońca sprawiają, że łatwiej o przeziębienia i infekcje. Choć układ odpornościowy działa bez przerwy, warto pomóc mu radzić sobie z wyzwaniami, jakie niesie ze sobą ta pora roku. Co zrobić, by zwiększyć swoje szanse na zdrową i energiczną jesień?Znaczenie diety bogatej w witaminy i minerałyRola aktywności fizycznej i snu w budowaniu odpornościSuplementy jako dodatkowe wsparcie organizmuDlaczego profilaktyka zdrowotna jest kluczowa jesienią
Program „Moje Zdrowie”, uruchomiony w maju 2025 r., zastąpił Profilaktykę 40 PLUS i ma być cyklicznym bilansem zdrowia dla dorosłych. Wystarczy jedna ankieta w Internetowym Koncie Pacjenta (IKP), by dostać zlecenie na badania laboratoryjne i ustalić termin wizyty podsumowującej w swojej przychodni podstawowej opieki zdrowotnej. To jednak tylko początek listy badań, które wciąż wykonasz bez skierowania – i bez płacenia z własnej kieszeni.Już milion osób wypełniło ankietę „Moje Zdrowie” w niespełna pięć miesięcy od startu programuBezpłatna cytologia, mammografia i kolonoskopia nadal obowiązują w określonych przedziałach wieku – skierowanie nie jest potrzebneTest na HIV, kiłę i wirusowe zapalenie wątroby typu C zrobisz anonimowo w Punkcie Konsultacyjno-Diagnostycznym (PKD)
Choć w Polsce dostępnych jest wiele bezpłatnych badań profilaktycznych, wciąż korzysta z nich zbyt mało osób. Najnowsze badania pokazują, że aż 75 proc. Polaków negatywnie ocenia dostęp do informacji o programach zdrowotnych. Fundacja Rak’n’Roll wraz z zespołem ekspertów opracowała poradnik, który ma pomóc w skuteczniejszej komunikacji i zachęcić pacjentów do dbania o zdrowie.3 na 4 Polaków uważa, że dostęp do informacji o badaniach profilaktycznych jest niewystarczającyEksperci podkreślają, że komunikacja o zdrowiu często jest niezrozumiała i nie trafia do odbiorcówPowstał bezpłatny poradnik „Komunikacja dla zdrowia”, który pokazuje, jak mówić o profilaktyce skutecznie
Badanie genetyczne wykonujemy często raz w życiu, a wynik decyduje o leczeniu całej rodziny — dlatego muszą obowiązywać jasne zasady, kto może je zlecać i interpretować. Tak alarmuje prof. Anna Latos-Bieleńska, krajowa konsultantka w dziedzinie genetyki klinicznej, która od lat apeluje o uchwalenie dedykowanej ustawy. Czy brak regulacji naraża pacjentów na błędne diagnozy?Ustawa o testach DNA ma gwarantować jakość i bezpieczeństwo badań Środowisko genetyków czeka na przepisy od ponad 10 lat Bez regulacji łatwiej o pomyłki w interpretacji i utrudniony dostęp do refundacji
Wielu z nas wciąż wydaje setki złotych na profilaktyczne testy wykonywane „od ręki” w prywatnych placówkach. Tymczasem te same, a nawet nowocześniejsze badania można zrobić całkowicie za darmo — jeśli tylko skorzysta się z programów Narodowego Funduszu Zdrowia.26 marca 2025 r. test HPV HR i cytologia na podłożu płynnym (LBC) weszły do koszyka świadczeń gwarantowanych W programie Moje Zdrowie NFZ każdy dorosły może bezpłatnie wykonać nawet kilkanaście badań laboratoryjnych Pakiet, który prywatnie kosztowałby 400–600 zł, w przychodni z umową z NFZ otrzymasz bez żadnej dopłaty
W czerwcu tego roku w magazynie Diabetes, Obesity and Metabolism ukazały się wyniki badań nad cukrzycą typu 1 naukowców z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. O szczegółach badania, jego wynikach oraz możliwościach profilaktyki cukrzycy typu 1 u dzieci zgodził się opowiedzieć jego główny autor, ceniony specjalista w dziedzinie diabetologii dziecięcej, profesor Artur Bossowski.– Rozwój cukrzycy typu 1 u dzieci to obecnie olbrzymi problem nie tylko w Polsce, ale w całej Europie i na świecie. Do niedawna mówiło się, że szczyt występowania cukrzycy typu 1 pokrywa się z sezonem infekcyjnym. Mamy lipiec, a w klinice pojawiło się około dziesięciu małych pacjentów z nowo rozpoznaną cukrzycą. To znaczy, że nie tylko infekcje inicjują rozwój cukrzycy; predysponowani pacjenci są narażeni w dowolnym momencie czasowym, a cukrzyca rozwija się na podłożu zaburzeń immunologiczno-odpornościowych – mówi profesor Artur Bossowski.
Każdego roku na raka jelita grubego zapada ok. 18 tys. Polaków. Pod względem wykrywalności jest to drugi najczęstszy nowotwór w kraju – trzeci najczęściej wykrywany wśród kobiet i czwarty u mężczyzn. Choroba jest niezwykle podstępna, ponieważ bardzo długo może nie dawać żadnych objawów.Rak jelita grubego to olbrzymi problem przede wszystkim ze względu na późną wykrywalność, co zmniejsza szanse na wyleczenie. Dlatego Ministerstwo Zdrowia przygotowało program badań przesiewowych w kierunku tej choroby. Ze specjalistycznych badań można skorzystać za darmo i bez skierowania.Najważniejszym badaniem służącym do wykrywania raka jelita grubego jest kolonoskopia W ramach programu przesiewowego NFZ badanie można wykonać bezpłatnie w całej Polsce Badanie może być wykonane w znieczuleniu – również bezpłatnym
W ostatnich latach w Polsce gwałtownie przybywa przypadków zachorowań na choroby przenoszone drogą płciową. Tylko w ciągu 10 miesięcy 2024 roku odnotowano prawie 2 tysiące nowych przypadków zakażeń wirusem HIV. Specjaliści alarmują, że to dopiero początek, jeśli nie zostaną podjęte zdecydowane kroki w kierunku profilaktyki, edukacji i leczenia.Wirus HIV niszczy układ odpornościowy, a w zaawansowanym stadium rozwija się w AIDS Według danych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego -Państwowego Instytutu Badawczego od 1985 r. zakażenie wykryto u ponad 35 tys. osób w Polsce Ostatnie lata przyniosły istotny wzrost zakażeń wirusem HIV Wykrycie zakażenia pozwala na skuteczne kontrolowanie wirusa, a leczenie hamuje postęp choroby Skuteczna profilaktyka zakażeń HIV jest dostępna, ale w Polsce wciąż pełnopłatna
24 czerwca obchodzimy Światowy Dzień Chorych na Osteoporozę. Według raportu Narodowego Funduszu Zdrowia w 2022 roku w Polsce z tą podstępną chorobą zmagało się 2,1 mln osób, w tym 1,7 mln kobiet. Na czym polega osteoporoza i w jaki sposób się przed nią bronić?Osteoporoza to przewlekła choroba kości, która często prowadzi do złamań W pierwotnej profilaktyce osteoporozy istotny jest styl życia; w profilaktyce wtórnej – badania przesiewowe Leczenie osteoporozy ma na celu przede wszystkim ograniczenie ryzyka złamań
Polskie uzdrowiska to nie tylko miejsca leczenia, ale i wypoczynku. Coraz częściej wybierane są nie tylko ze względu na ofertę zabiegów, ale także położenie – nad morzem, w górach, nad jeziorami lub wśród pól i sadów. Oto sześć miejscowości, w których zadbasz o zdrowie i nacieszysz oczy pięknymi krajobrazami.Kołobrzeg – nadmorskie sanatorium z solanką, borowiną i leczniczym klimatem Bałtyku Lądek-Zdrój – górskie uzdrowisko z termami siarczkowymi, idealne na choroby stawów Busko-Zdrój – słynie z silnych wód siarczkowych, pomagających przy reumatyzmie Krynica-Zdrój – górska perła z mineralnymi wodami Nałęczów – kameralne uzdrowisko specjalizujące się w leczeniu chorób serca Augustów – leśno-jeziorne sanatorium, idealne dla układu oddechowego i nerwowego
Główną przyczyną raka szyjki macicy jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV – Human Papillomavirus). HPV to grupa wirusów, w której szczególnie rakotwórcze są HPV 16 i HPV 18; właśnie one odpowiadają za większość przypadków raka szyjki macicy. Obecnie znanych jest ponad 200 typów wirusa HPV, wśród których znajdują się typy bardzo onkogenne. Według specjalistów rak szyjki macicy jest prawie zawsze związany ze wcześniejszym zakażeniem HPV. W Europie sprawcami ok. 70% przypadków tego nowotworu złośliwego są dwa typy wirusa HPV: 16 i 18. Obecnie dysponujemy szczepionkami przeciw zakażeniom tymi wirusami, a dla dzieci między 9. i 18. rokiem życia są one bezpłatne.
